ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 92




                                               

ელ-მუჯაჰიდი

ელ-მუჯაჰიდი, ასევე ცნობილი ბოსნიელებში როგორც ბოსნიელი მუჯაჰიდები - ბატალიონის დონის ქვედანაყოფი ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის რესპუბლიკის არმიაში, რომელიც ჩამოაყალიბეს ბოსნიელების დასახმარებლად უცხოეთიდან ჩასულმა მუსლიმებმა, თუმცა ომის დასასრულს უკვე ...

                                               

ელენა ნელიპჩიჩი

ელენა ნელიპიჩების ფეოდალური საგვარეულოს წევრია. 1401 წელს იგი ცოლად გაჰყვა სპლიტის თავადს, ხრვოიე ვუკჩიჩ-ხრვატინიჩს. ელენა კათოლიკე იყო, მაგრამ მისი ქმარი – ბოსნიის ეკლესიის მიმდევარი. 1416 წელს ხრვოიე გარდაიცვალა და მისი სამფლობელო ელენას დარჩა.

                                               

თეთრი არწივები

თეთრი არწივები - სერბული მოხალისეთა, არარეგულარული ფორმირება, რომელიც მონაწილეობდა ხორვატიისა და ბოსნიის ომებში. 2003 წელს კანონგარეშედ გამოცხადდა სერბეთის რადიკალურ პარტიასთან კავშირების გამო, რასაც თავად თეთრი არწივები და რადიკალთა პარტიის ლიდე ...

                                               

ალია იზეთბეგოვიჩი

ალია იზეთბეგოვიჩი - ბოსნიელი პოლიტიკოსი, ფილოსოფოსი და სახელმწიფო მოღვაწე. 1990 წელს იუგოსლავიაში ნაციონალიზმის ზრდის ფონზე მისმა დემოკრატიული მოქმედების პარტიამ მოიპოვა გამარჯვება და იგი ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის პრეზიდიუმის თავმჯდომარე გახდა. მა ...

                                               

იუგოსლავიის სახალხო-გამათავისუფლებელი ომი

იუგოსლავიის სახალხო-გამათავისუფლებელი ომი, უფრო მეტად ცნობილია, როგორც იუგოსლავიის ხალხის სახალხო-გამათავისუფლებელი ბრძოლა ან უბრალოდ სახალხო-გამათავისუფლებელი ბრძოლა - იუგოსლავიის პარტიზანების ომი, რომელშიც იუგოსლავიის მოკავშირეები იყვნენ საბჭოთ ...

                                               

იუგოსლავიის სოციალისტური ფედერაციული რესპუბლიკა

იუგოსლავიის სოციალისტური ფედერაციული რესპუბლიკა - სახელმწიფო ევროპის სამხრეთ-აღმოსავლეთით, მდებარეობდა ბალკანეთის ნახევარკუნძულზე 1945-1992 წწ. ფედერაციაში გაერთიანებული იყო 6 სოციალისტური რესპუბლიკა და 2 მხარე ვოევოდინა და კოსოვო. ქვეყნის უმეტეს ...

                                               

მარია ბრანკოვიჩი

მარია ბრანკოვიჩი დ. 1447 – გ. 1474 ან 1495 შემდეგ) - სერბეთის უკანასკნელი დესპოტიცა და ბოსნიის უკანასკნელი დედოფალი.

                                               

მე-13 სამთო სს დივიზია ხანჯარი (1 ხორვატული)

მე-13 სამთო სს დივიზია "ხანჯარი" ; ბოსნ. 13. SS oružana brdska divizija "Handžar" ; ხორ. 13. SS oružana gorska divizija "Handschar") ვაფენ-სს სამთო დივიზია, რომელიც მონაწილეობას იღებდა როგორც იუგოსლავიის ტერიტორიაზე პარტიზანების საწინააღმდეგო მოქ ...

                                               

ნასერ ორიჩი

17 აპრილიდან პოტოჩარის ტერიტორიული თავდაცვის მეთაურია. 18 აპრილს სდპ კრიზისული შტაბი და სერბი მოხალისეების მიერ შექმნილი რაზმი გორან ზეკიჩის სარდლობით იკავებს სრებრენიცას და წარმოადგენს ულტიმატუმს ბოსნიელების მიმართ, ჩააბარონ იარაღი. ბოსნიელები პ ...

                                               

ოსმალეთის ბოსნია და ჰერცეგოვინა

ოსმალეთის ბოსნია და ჰერცეგოვინა იყო სხვადასხვა ადმინისტრაციული ერთეულების ნაკრები, რომლებიც დღევანდელი ბოსნია და ჰერცეგოვინის ტერიტორიაზე არსებობდა ოსმალური მმართველობის პერიოდში 1463 წლიდან 1878 წლამდე.

                                               

პანონია

პანონია - რომის იმპერიის ანტიკური პროვინცია. შემოსაზღვრული იყო ჩრდილოეთიდან და აღმოსავლეთიდან დუნაით, დასავლეთიდან ნორიკუმით და იტალიის პროვინციით, სამხრეთიდან დალმაციით და მეზიით. პანონია მოიცავდა დღევანდელი დასავლეთი უნგრეთის, აღმოსავლეთი ავსტრ ...

                                               

სარაევოს ალყა

სარაევოს ალყა - შეიარაღებული კონფლიქტი ბოსნია და ჰერცეგოვინის რესპუბლიკისა და სერბთა რესპუბლიკის არმიებს შორის, ქალაქ სარაევოს გასაკონტროლებლად. თანამედროვეობის ყველაზე ხანგრძლივი ალყაა – მან 1 425 დღე გასტანა. სერბები, რომლებიც ფლობდნენ აბსოლუტუ ...

                                               

სერბ მოხალისეთა გვარდია

სერბ მოხალისეთა გვარდია - სერბული მოხალისეთა, არარეგულარული ფორმირება, რომელიც მონაწილეობდა ხორვატიისა და ბოსნიის ომებში.

                                               

სერბთა რესპუბლიკის არმია

სერბთა რესპუბლიკის არმია - სერბთა რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალა ბოსნიის ომის დროს. ომის დასრულების შემდეგ შენარჩუნდა საპოლიციო ფუნქციებით ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის ქვემდებარე სერბთა რესპუბლიკის ტერიტორიაზე 2006 წლამდე. 2006 წელს საბოლოოდ შეერწყა ბ ...

                                               

სრებრენიცის ხოცვა-ჟლეტა

სრებრენიცის ხოცვა-ჟლეტა - ერთ-ერთი ყველაზე სისხლიანი დაპირისპირება იუგოსლავიაში მიმდინარე სამოქალაქო ომების პერიოდში. სრებრენიცის ანკლავი, რომელიც გაერომ 1993 წლის აპრილში გამოაცხადა "უსაფრთხოების ზონად", 1995 წლის 11 ივლისს ბოსნიელმა სერბებმა აი ...

                                               

ღაზი ხოსრო-ბეგი

ღაზი ხოსრო-ბეგი - ბოსნიელი ოსმალო მხედართმთავარი, სანჯაყ-ბეგი, ბოსნიის სანჯაყის გამგებელი 1521 – 1525, 1526 - 1534 და 1536 - 1541.

                                               

ხორვატთა თავდაცვის ვეჩე

ხორვატთა თავდაცვის ვეჩე - ჰერცეგ-ბოსნიის ხორვატთა რესპუბლიკის შეიარაღებული ძალები 1992 წლის აპრილიდან ბოსნიის ომის დასასრულამდე. ბოსნიის ხორვატებს ჰყავდათ მეორე შეიარაღებული ძალაც – ხორვატთა თავდაცვის ძალები, რომელიც არ ეთანხმებოდა ხორვატიის ხელმ ...

                                               

ხორვატთა თავდაცვის ძალები

ხორვატთა თავდაცვის ძალები - ხორვატთა უფლებების პარტიის სამხედრო ფრთა. ხორვატიის ომის დასაწყისში პარტიამ ჩამოაყალიბა რამდენიმე ბატალიონი, რომლებიც მოქმედებდნენ იუგოსლავიის სახალხო არმიის წინააღმდეგ, ალყაში მოაქციეს ხორვატიაში მდებარე ყაზარმები. აბ ...

                                               

ჯამალუდინ ჩაუშევიჩი

მეჰმედ ჯამალუდინ ეფენდი ჩაუშევიჩი - ბოსნიელი იმამი, ფაყიჰი და ლინგვისტი. არებიცას სტანდარტული სახის შემმუშავებელი.

                                               

ჰერცეგ-ბოსნიის ხორვატთა რესპუბლიკა

ჰერცეგ-ბოსნიის ხორვატთა რესპუბლიკა - ბოსნიელ ხორვატთა სეპარატისტული წარმონაქმნი, რომელიც არსებობდა 1992 წლიდან 1994 წლამდე ბოსნიისა და ჰერცეგოვინის ტერიტორიაზე. ამ რესპუბლიკის წარმომადგენლების განცხადებით, იგი წარმოადგენდა განსხვავებულ პოლიტიკურ, ...

                                               

ჰუსაინ გრადაშჩევიჩი

ჰუსაინ გრადაშჩევიჩი - ბოსნიელი სამხედრო და პოლიტიკური მოღვაწე, ხელმძღვანელობდა წარუმატებელ ბოსნიის აჯანყებას ოსმალეთის წინააღმდეგ.

                                               

ბოტსვანის ისტორია

ბოტსვანის ისტორია იწყება მილიონი წლის წინანდელი ძველი ქვის ხანის დასახლებებიდან, გრძელდება ბანტუს ტომების მიგრაციით და ბეჩუანალენდის ბრიტანული პროტექტორატით 1966 წლამდე, ვიდრე ბოტსვანამ დამოუკიდებლობა არ მოიპოვა.

                                               

ბრაგანსის დინასტია

ბრაგანსის დინასტია - სამეფო დინასტია პორტუგალიაში 1640 - 1853 წწ. და ბრაზილიაში 1822 - 1889 წწ. ავისის დინასტიის და, შესაბამისად, კაპეტინგების დინასტიის შტო.

                                               

ბრაზილიის ისტორია

ბრაზილიის ისტორია იწყება დაახლოებით 8000 წლის წინ, ამერიკის პირველი მკვიდრი მოსახლეობის გამოჩენით, როდესაც პირველმა ადამიანებმა ბერინგის სრუტის გადაკვეთით მიაღწიეს ალასკის და შემდგომ დანარჩენ ჩრდილოეთ და ცენტრალურ ამერიკას. ითვლება, რომ პირველი ე ...

                                               

ბრაზილიის მეორე რესპუბლიკა

ბრაზილიის მეორე რესპუბლიკა – პერიოდი ბრაზილიის ისტორიაში, რომელიც გრძელდებოდა 1945-1964 წწ. ანუ ჟეტულიუ ვარგასის ახალი სახელმწიფოს დამხობიდან, 1964 წლის სამხედრო გადატრიალების შედეგად დამყარებულ სამხედრო დიქტატურამდე. აღინიშნებოდა პლიტიკური არასტ ...

                                               

ბრაზილიის მკვიდრი მოსახლეობა

ბრაზილიის მკვიდრი მოსახლეობა შედგება უამრავი განსხვავებული ეთნიკური ჯგუფისგან, რომლებიც ევროპელების შემოჭრამდე სახლობდნენ დღევანდელი ბრაზილიის ტერიტორიაზე. ქრისტეფორე კოლუმბისგან განსხვავებით, რომელიც ფიქრობდა რომ აღმოსავლეთ ინდოეთს მიადგა, ვასკო ...

                                               

ბრაზილიის პირველი რესპუბლიკა

ბრაზილიის ძველი რესპუბლიკა ან პირველი რესპუბლიკა - ბრაზილიის ისტორიის პერიოდი რესპუბლიკის გამოცხადებიდან, 1889 წლიდან, 1930 წლის სახელმწიფო გადატრიალებამდე. სახელი ეწოდა იმის გამო, რომ სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად ჟეტულიუ ვარგასის მიერ დამყარ ...

                                               

ბრაზილიის პრეზიდენტების სია

1889 წელს სახელმწიფო გადატრიალების შედეგად, რომელსაც მარშალი დეოდორუ და ფონსეკა ხელმძღვანელობდა, საფუძველი ჩაეყარა ბრაზილიის რესპუბლიკას. ფონსეკამ გადააყენა ბრაზილიის იმპერატორი პედრუ II და ჩამოაყალიბა დროებითი მთავრობა. ორი წლის შემდეგ 1891 წელს ...

                                               

ბრაზილიის სამხედრო გადატრიელება (1964)

1964 წლის ბრაზილიის სამხედრო გადატრიალება - ბრაზილიის პრეზიდენტის ჟუან გულარტის წინააღმდეგ, ბრაზილიის სამხედროების მიერ 1964 წლის 31 მარტს მოწყობილი პუტჩი.1961 წლის 25 აგვისტოს ვიცე-პრეზიდენტი ჟუან გულარტი, დემოკრატიულად არჩეულ პრეზიდენტს ჟანიუ კ ...

                                               

ბრაზილიის სამხედრო დიქტატურა

ბრაზილიის სამხედრო დიქტატურა – ავტორიტარული რეჟიმი 1964 წლის 31 მარტიდან 1985 წლის 15 მარტამდე, როდესაც სამოქალაქო პირმა ჟოზე სარნეიმ დაიკავა პრეზიდენტის პოსტი. დიქტატურა დაიწყო 1964 წლის პუტჩის შემდეგ, როდესაც დემოკრატიულად არჩეული მემარცხენე პრ ...

                                               

გრანადის კონფედერაცია

გრანადის კონფედერაცია - მცირე ისტორიის მქონე ფედერალური სახელმწიფო ცენტრალური და სამხრეთ ამერიკის ტერიტორიაზე. შეიქმნა 1858 წელს, ახალი გრანადის რესპუბლიკის კონსტიტუციის ცვლილების შედეგად, როდესაც ეს უკანასკნელი ჩაანაცვლა. მოიცავდა თანამედროვე კო ...

                                               

გუარანის ომი

გუარანის ომი 1756 წელს, აგრეთვე ცნობილი როგორც შვიდი რედუქციის ომი - მიმდინარეობდა შვიდი იეზუიტური რედუქციის გუარანის ტომებსა და გაერთიანებულ ესპანურ-პორტუგალიურ ძალებს შორის. ამის მიზეზი იყო 1750 წლის მადრიდის ხელშეკრულება, რომელმაც სამხრეთ ამერ ...

                                               

ოქროს კანონი

ოქროს კანონი - კანონი, რომლის ძალითაც ბრაზილიაში 1888 წელს გაუქმდა მონობა. იგი შეიცავდა სულ ორ მუხლს: ნებისმიერი კანონი, რომელიც წინააღმდეგობაში მოდის პირველ პუნქტთან, უქმდება. ბრაზილიაში მონობა გაუქმდა. კანონი შეიმუშავა სოფლის მეურნეობის მინისტრ ...

                                               

პორტუგალიის, ბრაზილიისა და ალგარვეს გაერთიანებული სამეფო

პორტუგალიის, ბრაზილიისა და ალგარვეს გაერთიანებული სამეფო - ტრანსატლანტიკური მონარქია, რომელიც ჩამოყალიბდა პორტუგალიის კოლონია ბრაზილიისთვის სამეფოს სტატუსის მინიჭებითა და მისი გაერთიანებით პორტუგალიისა და ალგარვეს სამეფოსთან, რომელთას ერთიანი სახ ...

                                               

ჟოზე დე ანშიეტა

ჟოზე დე ანშიეტა ან ხოსე დე ანხიეტა ლიარენა, - იეზუიტი მისიონერი კანარის კუნძულებიდან, ერთ-ერთი უმსხვილესი ფიგურა კოლონიალური ბრაზილიის ისტორიასა და კულტურაში პორტუგალიელების მიერ მისი აღმოჩენიდან პირველი ასწლეულის განმავლობაში. ქალაქების სან-პაულ ...

                                               

რიოგრანდეს რესპუბლიკა

რიოგრანდეს რესპუბლიკა ან პირატინის რესპუბლიკა - ყოფილი თვითგამოცხადებული სახელმწიფო ბრაზილიის ტერიტორიაზე 1836-1845 წლებში. მდებარეობდა დღევანდელი რიუ-გრანდი-დუ-სულის შტატის ტერიტორიაზე. არსებობის თითქმის 10 წლის განმავლობაში გამოიცვალა 5 დედაქალ ...

                                               

ტუპის ხალხი

ტუპის ხალხი - ბრაზილიის ადგილობრივი ინდიელების ერთ-ერთი მთავარი ეთნიკური ჯგუფი. მეცნიერები მიიჩნევენ, რომ ისინი თავდაპირველად ამაზონის წვიმის ტყეებში სახლობდნენ, მაგრამ 2 900 წლის წინ მათ სამხრეთით დაიწყეს გადაადგილება თანდათან დაიკავეს ატლანტის ...

                                               

ბულგარეთის ისტორია

ბულგარეთის ისტორია მოიცავს თანამედროვე ბულგარეთის ტერიტორიაზე პირველი დასახლებების გაჩენიდან ბულგარელების ეროვნულ სახელმწიფოს ჩამოყალიბებამდე. ბულგარეთში აღმოჩენილი ადრეული ადამიანების დასახლებები თარიღდება დაახლოებით ძვ. წ. 44 000 - 5000 პერიოდშ ...

                                               

აპრილის აჯანყება

აპრილის აჯანყება - ეროვნულ-განმათავისუფლებელი აჯანყება ბულგარეთში. მიმდინარეობდა 1876 წლის 18 აპრილიდან 23 მაისამდე. ოსმალეთის იმპერიამ აჯანყება სასტიკად ჩაახშო. აჯანყება დაიწყო 1876 წლის 18 აპრილს და მასში მონაწილეობდა ბულგარელი ხალხის თითქმის ყ ...

                                               

ბულგარები

ბულგარები - ნახევრად მომთაბარე ხალხი, რომლებიც VII საუკუნეში ცხოვრობდნენ ვოლგის ბულგარეთსა და პონტო-კასპიის სტეპებში. ეთნიკურად ბულგარები მიიჩნევიან ოღურ თურქებად, სარმატული და ალანური ელემენტებით. სარმატული ელემენტები ბულგარების კულტურაში იწვევს ...

                                               

ბულგარეთის გაქრისტიანება

ბულგარეთის გაქრისტიანება - ბულგარეთში ქრისტიანობის გავრცელების პროცესი, რომელიც დაიწყო 864 წელს. ბულგარეთის სახელმწიფო დაარსდა 618 წელს ბიზანტიის იმპერიის ჩრდილოეთ საზღვართან. სამეფოს მოსახლეობის ძირითადი ნაწილი იყვნენ ფეოდალიზმის პროცესში მყოფი ...

                                               

ბულგარეთის იმპერია

ბულგარეთის იმპერია - შუა საუკუნეების ევროპაში ბულგარეთის როგორც იმპერიის როლი განისაზღვრება მის მიერ ბიზანტიის იმპერიასთან აღმოსავლეთში პირველობისთვის გაწეული პაექრობის გამო. ბულგარეთის იმპერია არსებობდა ორ სხვადასხვა პერიოდში: VII-XI და XII-XIV ...

                                               

ბულგარეთის მეორე იმპერია

ბულგარეთის მეორე იმპერია - შუა საუკუნეების ბულგარული სახელმწიფო, რომელიც არსებობდა 1185 - 1396 წლებში. ბულგარეთის პირველი იმპერიის მემკვიდრე. მან თავისი განვითარების პიკს ივან ასენის დროს მიაღწია. 1256 წლამდე, ბულგარეთის მეორე იმპერია ბალკანეთში ...

                                               

ბულგარეთის პირველი იმპერია

ბულგარეთის პირველი იმპერია - შუა საუკუნეების ბულგარული სახელმწიფო. მდებარეობდა ჩრდილო-აღმოსავლეთ ბალკანეთში. 680 წელს ბულგარებმა ასპარუხის მეთაურობით და სამხრეთ სლავური სახელმწიფოების დახმარებით ბალკანეთიდან განდევნეს ბიზანტიელები და დააარსეს ბულ ...

                                               

ბულგარეთის სამეფო

ბულგარეთის სამეფო, ასევე ეწოდებოდა: ბულგარეთის მესამე სამეფო ან ბულგარეთის მესამე იმპერია - კონსტიტუციური მონარქია, რომელიც ძველი სტილით 1908 წლის 22 სექტემბერს ბულგარეთის სამთავროს სამეფოდ გარდაქმნით ჩამოყალიბდა. ეს ცვლილება მოხდა ფერდინანდ I-ის ...

                                               

ბულგარეთის სამთავრო

ბულგარეთის სამთავრო - ოსმალეთის იმპერიის დე-ფაქტო დამოუკიდებელი ვასალური სამთავრო, რომელიც 1878 წელს ბერლინის ხელშეკრულებით შეიქმნა. რუსეთ-ოსმალეთის ომში რუსეთის გამარჯვების შემდეგ 1878 წლის 3 მარტს მხარეებმა ხელი მოაწერეს სან-სტეფანოს საზავო ხელ ...

                                               

ბულგარეთის სახალხო რესპუბლიკა

ბულგარეთის სახალხო რესპუბლიკა) - ბულგარეთის სოციალისტური რესპუბლიკის ოფიციალური სახელწოდება 1946 - 1990 წლებში. ამ პერიოდში ქვეყანას მართავდა ბულგარული კომუნისტური პარტია. ბულგარეთი რეალურად წარმოადგენდა საბჭოთა კავშირის სატელიტურ სახელმწიფოს. ის ...

                                               

ბულგარული აღორძინება

ბულგარული ეროვნული აღორძინება იყო ბულგარელი ხალხის სოციალურ–ეკონომიკური და ეროვნული განვითარების პერიოდი ოსმანთა 500 წლოვანი ბატონობის დროს. ბულგარული აღორძინების დასაწყისად მიჩნეულია 1762 წელს პაისი ჰილენდარსკისეული ბულგარეთის ისტორიის პირველი წ ...

                                               

ბულგარული კომუნისტური პარტია

ბულგარული კომუნისტური პარტია - ყოფილი ბულგარეთის სახალხო რესპუბლიკის კომუნისტური და მარქსისტ-ლენინისტური მმართველი პარტია 1946 - 1989 წლებში. კომუნისტური პარტია მეორე მსოფლიო ომის დასასრულისკენ, 1944 წლის ბოლოს წითელი არმიის მხარდაჭერით მოწყობილი ...

                                               

ბუქარესტის საზავო ხელშეკრულება (1913)

ბუქარესტის საზავო ხელშეკრულება - ხელშეკრულება, რომელსაც ხელი მოაწერეს 1913 წელს ბუქარესტში ერთი მხრივ, სერბეთის, ჩერნოგორიის, რუმინეთისა და საბერძნეთის, მეორე მხრივ ბულგარეთის წარმომადგენლებმა. ხელშეკრულებამ დაასრულა ბალკანეთის მეორე ომი. ბულგარე ...