ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 90




                                               

ამერიკა-მექსიკის ომი

ამერიკა-მექსიკის ომი - შეიარაღებული კონფლიქტი შეერთებულ შტატებსა და მექსიკას შორის 1846-1848 წლებში, რაც 1848 წელს აშშ-ის მიერ ტეხასის ანექსიით დამთავრდა, რომელსაც 1836 წლის ტეხასის რევოლუციის შემდეგ მექსიკა თავის ტერიტორიის შემადგენელ ნაწილად თვ ...

                                               

ამერიკელ განმანათლებელთა პოლიტიკური ესეები

ამერიკელ განმანათლებელთა პოლიტიკური ესეები - თვალსაჩინო ამერიკელი პოლიტიკური მოღვაწეებისა და განმანათლებლების - ბენჯამინ ფრანკლინის, ჯონ ადამსის, ტომას ჯეფერსონის, ჯეიმზ უილსონის, ბენჯამინ რაშის - საყოველთაოდ განთქმული პოლიტიკური ესეების პირველ ქ ...

                                               

ამერიკის კონფედერაციული შტატები

ამერიკის კონფედერაციული შტატები, ასევე კონფედერაციული შტატები, კონფედერაცია, აკშ, კ.შ. - აშშ-ისგან გამოყოფილი შტატების მიერ დაარსებული არაღიარებული კონფედერაცია, რომელიც დაარსდა 1861 წლის 4 თებერვალს და იარსება 1865 წლის 5 მაისამდე. კონფედერაცია ...

                                               

ამერიკის რევოლუცია

ამერიკის რევოლუცია - მოვლენების, იდეებისა და ცვლილებათა სერია, რის შედეგადაც ჩრდილოეთ ამერიკის ცამეტი კოლონია გამოეყო ბრიტანეთის იმპერიას და შეიქმნა ამერიკის შეერთებული შტატები. ამერიკის რევოლუციური ომი რევოლუციის ერთი ნაწილი იყო, რადგან რევოლუცი ...

                                               

ამერიკის რევოლუციური ომი

ამერიკის რევოლუციური ომი, ან ამერიკის ომი დამოუკიდებლობისთვის იყო შეიარაღებული კონფლიქტი, რომელიც 1775-1783 წლებში გრძელდებოდა და რომელიც დაიწყო როგორც ომი დიდ ბრიტანეთსა და მის ცამეტ ყოფილ კოლონიას შორის და დასრულდა, როგორც გლობალური კონფლიქტი, ...

                                               

აშშ-ის დამოუკიდებლობის დეკლარაცია

ამერიკის შეერთებული შტატების დამოუკიდებლობის დეკლარაცია - ისტორიული დოკუმენტი, რომელშიც ჩრდილოეთ ამერიკის ბრიტანული კოლონიები დიდი ბრიტანეთისგან დამოუკიდებლობას აცხადებენ, ერთხმად მიღებული მეორე კონტინენტური კონგრესის მიერ 1776 წლის 4 ივლისს ფილა ...

                                               

აშშ-ის სამოქალაქო ომი

ამერიკის სამოქალაქო ომი, აგრეთვე ცნობილი როგორც ომი სამხრეთსა და ჩრდილოეთს შორის - ომი ჩრდილოეთის ინდუსტრიულ შტატებსა და სამხრეთის მონათმფლობელურ შტატებს შორის. სამხრეთის თერთმეტი მონათმფლობელური შტატი აშშ-ს გამოეყო და ამერიკის შტატების კონფედერა ...

                                               

აშშ-ის სენატის არჩევნები კალიფორნიაში (1950)

აშშ-ის სენატის არჩევნები კალიფორნიაში ჩატარდა ურთიერთბრალდებებისა და დადანაშაულებების ფონზე. რესპუბლიკელმა რიჩარდ ნიქსონმა დაამარცხა დემოკრატი ჰელენ გეჰეგან დაგლასი, რომელიც კანდიდატი გახდა მას შემდეგ, რაც მოქმედმა სენატორმა, შერიდან დოუნიმ გადაწ ...

                                               

ახალი ამსტერდამი

ახალი ამსტერდამი - XVII საუკუნეში ახალი ნიდერლანდების პროვინციის გამაგრებული დასახლების სახელი; დაარსდა 1624 წელს და მოგვიანებით ნიუ-იორკის ნაწილი გახდა. დაფუძნდა რა ჰოლანდიური ვესტ-ინდოეთის კომპანიის მიერ, ქალაქი მდებარეობდა მანჰეტენის კუნძულის ...

                                               

ბოროტების იმპერია

"ბოროტების იმპერიის" სიტყვით ამოსვლა - აშშ-ის პრეზიდენტი რონალდ რეიგანის მიერ გაკეთებული სითყვით გამოსვალა ევანგელისტების ნაციონალური ასოციაციის წინაშე, ცივი ომისას. რონალდ რეიგანმა სიტყვით გამოსვლისას საბჭოთა კაშირი მოიხსენია როგორც "ბოროტების ი ...

                                               

ბოსტონის ჩაის სმა

XVII საუკუნის 70-იან წლებში ევროპული სახელმწიფოების ურთიერთშორისმა წინააღმდეგობამ მათი ორ, მტრულ ბანაკად დაჯგუფება გამოიწვია. ავსტრია, რუსეთი, საფრანგეთი და საქსონიის დაუპირისპირდა ინგლისსა და პრუსიას. 1756 წელს მათ შორის ე.წ შვიდწლიანი ომი დაიწყ ...

                                               

ბრანდიუაინის ბრძოლა

ბრანდიუაინის ბრძოლა გაიმართა 1777 წლის 11 სექტემბერს, ამერიკის რევოლუციის დროს, ჩედს ფორდის მახლობლად, ბრადიუაინის ხევში. ამ ბრძოლაში გაიმარჯვეს ბრიტანელებმა და აიღეს ქალაქი ფილადელფია. ბრიტანელები: მსხვერპლი: 89 დაღუპული, 487 დაჭრილი არმია: 17 0 ...

                                               

გედსდენის შენაძენი

გედსდენის შენაძენი ეწოდება 77.000 კვ.კმ ტერიტორიას, რომელიც 1854 წელს ამერიკელმა დიპლომატმა ჯეიმზ გედსდენმა მექსიკისაგან 10.000.000 ამერიკულ დოლარად შეიძინა. დღეს ეს მიწები აშშ-ს საზღვრებშია მოქცეული.

                                               

გურული მოჯირითეები ამერიკაში

გურული მოჯირითეები ამერიკაში - რუსეთის იმპერიიდან წასული ქართველების ჯგუფი, რომელიც მონაწილეობდა 1892 წლიდან აშშ-ში გამართულ ველური დასავლეთის შოუებში. სულ 1892-1917 წლებში ამერიკაში წავიდა 150-მდე მხედარი.

                                               

ეიზენჰაუერის დოქტრინა

ეიზენჰაუერის დოქტრინა მიუთითებს დუაიტ ეიზენჰაუერის მიმართვაში კონგრესისადმი 1957 წლის 5 იანვარს. დოქტრინის მიხედვით ქვეყანას შეეძლო ეკონომიკური ან სამხედრო დახმარება ეთხოვა ამერიკისთვის. აიზენჰაუერმა გამოარჩია სსრკ–დან საფრთხე და აშშ–ს სამხედრო კ ...

                                               

ერაყის ომი

ერაყის ომი - ომი რომელიც დაიწყო 2003 წელს მულტი ნაციონალური კოალიციის ერაყში შეჭრით, აშშ-ის ხელმძღვანელობით სადამ ჰუსეინის ძალაუფლებიდან ჩამოგდების მიზნით. კონფლიქტი გაგრძელდა ათწლეულის ბოლომდე, მას შემდეგ რაც ერაყელი მეამბოხეები შეეწინააღმდეგნენ ...

                                               

ესპანეთ-ამერიკის ომი

ესპანეთ-ამერიკის ომი 1898 - ომი კოლონიური სამფლობელოების გადასანაწილებლად აშშ-სა და ესპანეთს შორის, რომელიც მიზნად ისახავდა ესპანეთის კოლონიების კუბის, ფილიპინებისა და პუერტო-რიკოს ხელში ჩაგდებას. ომს წინ უძღოდა ძლიერი აჯანყებები ესპანელთა ბატონო ...

                                               

ექსკომი

აღმასრულებელი კომიტეტი შემოკლებით ექსკომი დაარსებულ იქნა 1962 წელს აშშ-ის პრეზიდენტ ჯონ ფ. კენედის მიერ კუბის კრიზისია გადაწყვეტის მიზნით. ეს საიდუმლო კომიტეტი დაკომპლექტებული იყო მაღალჩინოსანი პოლიტიკოსებით და სამხედრო პირებით.

                                               

ექსპანსიონიზმი

ექსპანსიონიზმი - იდეა რომლის მიხედვითაც სახელმწიფო და მთავრობა აფართოებს საკუთარ ტერიტორიებს ძალუფლების, სიმდიდრის, ეკონომიკური გავლენის ან სამხედრო აგრესიის მეშვეობით იმპერიის აშენების ან კოლონიალიზმის მიღწევის მიზნით. ანარქია, გაერთიანება და პა ...

                                               

თავისუფლების ზარი

თავისუფების ზარი - ზარი, რომელიც მდებარეობს აშშ-ში, ქალაქ ფილადელფიაში, პენსილვანიის შტატში და წარმოადგენს აშშ-ის ისტორიაში დიდი ბრიტანეთისგან დამოუკიდებლობისათვის ბრძოლის მთავარ სიმბოლოს. ამ ზარის რეკვამ მოუწოდა ფილადელფიის მცხოვრებლებს 1776 წელ ...

                                               

თემთა პალატის არაამერიკული საქმიანობის კომიტეტი

თემთა პალატის არაამერიკული საქმიანობის კომიტეტი - აშშ-ის კონგრესის წარმომადგენელთა პალატის კომისია, რომელიც 1934-75 წლებში მოქმედებდა და რომლის მიზანი ანტიამერიკული საქმიანობის გამოაშკარავება და პროპაგანდასთან ბრძოლა იყო. 1938 წელს კომიტეტმა დროე ...

                                               

თურქეთის სრუტეების კრიზისი

თურქეთის სრუტეების კრიზისი - ცივი ომის პერიოდის ტერიტორიული კონფლიქტი სსრკ-ისა და თურქეთს შორის. თურქეთი ოფიციალურად ნეიტრალური რჩებოდა მეორე მსოფლიო ომში 1945 წლამდე. ომის დასრულების შემდეგ, სსრკ თურქეთის მთავრობას აიძულებდა დარდანელის და ბოსფორ ...

                                               

ირან-კონტრას სკანდალი

ირან-კონტრას სკანდალი, მეორე გავრცელებული სახელწოდებაა ირანგეიტი, იყო პოლიტიკური სკანდალი, რომელსაც ადგილი ჰქონდა აშშ-ის პრეზიდენტის რონალდ რეიგანის მმართველობის ჟამს. სკანდალი გახმაურდა 1986 წლის ოქტომბერ-ნოემბერში. რეიგანის მთავრობას ბრალი ედებ ...

                                               

კალიფორნიის ოქროს ციებ-ცხელება

კალიფორნიის ოქროს ციებ-ცხელება დაიწყო 1848 წლის 24 იანვარს ჯეიმზ უილსონ მარშალის მიერ სატერის ტყისმჭრელ დასახლებაში, კოლონა, კალიფორნია, ოქროს აღმოჩენისას, მდინარე ამერიკან-რივერზე. ამ ამბის გავრცელებამ კალიფორნიაში აშშ-ის სხვა შტატებიდან და საზღ ...

                                               

კალიფორნიის რესპუბლიკა

კალიფორნიის რესპუბლიკა - არაღიარებული ქვეყანა ჩრდილოეთ ამერიკაში. არსებობდა ერთ თვეზე ნაკლები დროის განმავლობაში. 1846 წლის 13 მაისს დაიწყო ომი ამერიკასა და მექსიკას შორის. მეორე დღეს კალიფორნიაში მცხოვრები ამერიკელი კოლონისტები აჯანყდნენ მექსიკი ...

                                               

კარიბის კრიზისი

კარიბის კრიზისი 1962 წლის ოქტომბერში იყო აშშ-სა და სსრკ-ს კონფრონტაციის პიკი და ამავე დროს, გარდატეხის წერტილი. ეს იყო მსოფლიო ისტორიული მომენტი, როდესაც ორი ზესახელმწიფო - აშშ და სსრკ - ატომური ესკალაციის ზღვარზე იყო მისული. მსოფლიო ისტორიაში ატ ...

                                               

კენედის დოქტრინა

კენედის დოქტრინა - აშშ-ის 35-ე პრეზიდენტის ჯონ კენედის პოლიტიკური ინიციატივები ლათინური ამერიკის ქვეყნების მიმართ 1961-1963 წლებში. კენედი ღიად უჭერდა მხარს კომინიზმის შეკავებას.

                                               

კონტინენტური არმია

კონტინენტალური არიმია იყო გაერთიანებული სამხედრო სტრუქტურა, რომელსაც მართავდა 13 კოლონია, ბრიტანეთთან ბრძოლისას, ამერიკის რევოლუციის დროს. არმია შეიქმნა კონტინენტალური კონგრესის რეზოლუციის თანახმად 1775 წლის 14 ივნისს. არმიის უმეტესი ნაწილი დათხო ...

                                               

კუ-კლუქს-კლანი

კუ კლუქს კლანი, ასევე გამოიყენება აბრევიატურა KKK - რასისტული და ნეონაცისტური ორგანიზაცია ამერიკის შეერთებულ შტატებში. იგი არსებობდა სამ ცაკლეულ ერაში, სხვადასხვა დროს ამერიკის შეერთებული შტატების ისტორიის განმავლობაში.

                                               

უილიამ ლი

უილიამ ლი, ასევე ბილი ლი ან უილ ლი, იყო ჯორჯ ვაშინგტონის პირადი მოსამსახურე და ერთადერთი ვაშინგტონის მონათაგან, რომელიც მან საკუთარი ანდერძით გაათავისუფლა. ვინაიდან ის მუდამ ვაშინგტონს ახლდა და ემსახურებოდა ამერიკის რევოლუციური ომის პერიოდში მას ...

                                               

მეიფლაუერი

მეიფლაუერი - განთქმული თევზსარეწი იალქნიანი ინგლისური ხომალდი, რომელმაც ინგლისელი პურიტანები, ანუ პილიგრიმები, პლიმუთიდან ახალ მსოფლიოში ჩაიყვანა 1620 წელს. გემზე დაახლოებით 102 მგზავრი და გემის ეკიპაჟის 30 წევრი იყო, მაგრამ მგზავრთა ზუსტი რიცხვი ...

                                               

მეორე ცივი ომი

მეორე ცივი იმი - ტერმინი აღწერს ცივი ომის შემდეგი პერიოდის პოლიტიკურ და სამხედრო დაძაბულობებს ორ გეოპოლიტიკურ ძალათა ბლოკს შორის, ერთ ბლოკს მეთაურობს რუსეთი ან ჩინეთი ხოლო მეორე ბლოკს აშშ, ევროპის კავშირი და NATO.

                                               

მოქალაქეთა პალატა

მოქალაქეთა პალატა იყო ვირჯინიის კოლონიის საკანონმდებლო ორგანოს ქვედა პალატა. ის იყო პირველი არჩეული საკანონმდებლო ორგანო ახალ მიწაზე.

                                               

მშრალი კანონი

მშრალი კანონი - კანონი, რომელიც კრძალავს ალკოჰოლური სასმელების წარმოებასა და გაყიდვას. შემოღებული იყო ამერიკის შეერთებულ შტატებში და ზოგიერთ სხვა ქვეყნებში, მაგრამ სასურველი ეფექტი არ მოჰყოლია. მას სისტემურად არღვევდნენ ე. წ. ბუტლეგერები, რომლები ...

                                               

ნიუ-იორკის მე-20 საარჩევნო ოლქის სპეციალური არჩევნები (2009)

ნიუ-იორკის მე-20 საარჩევნო ოლქის სპეციალური არჩევნები ჩატარდა 2009 წლის 31 მარტს, რათა შეევსო კონგრესში ოლქის წარმომადგენლის ვაკანტური ადგილი, მას შემდეგ რაც წინა წარმომადგენელი, კირსტენ ჯილიბრენდი დაინიშნა აშშ-ის სენატორად ნიუ-იორკის შტატიდან. ჯ ...

                                               

ოპერაცია აიაქსი

ოპერაცია "აიაქსი" - 1953 წელს ამერიკის ცენტრალური სადაზვერვო სააგენტოს მიერ ჩატარებული აქცია, რომლის შედეგადაც ირანის დემოკრატი პრემიერ-მინისტრი მოჰამედ მოსადეღი დაამხეს და შაჰის რეჟიმი აღდგა. ამით აშშ-მა ხელი შეუშალა მოსადეღის გეგმას ნავთობის ინ ...

                                               

პარიზის ზავი (1783)

პარიზის ზავი - სამშვიდობო ხელშეკრულება, რომელსაც ხელი მოაწერეს 1783 წლის 3 სექტემბერს. ამ ზავით ფორმალურად დამთავრდა ომი ამერიკასა და დიდი ბრიტანეთის სამეფოს შორის. ხშირად ამ ზავს მოიხსენიებენ როგორც პარიზის მეორე ზავი, პირველი იყო 1763 წლის ხელშ ...

                                               

რეიგანის დოქტრინა

რეიგანის დოქტრინა - გამოცხადებული იქნა 1985 წლის 6 თებერვალს აშშ-ის პრეზიდენტი რონალდ რეიგანის მიერ, სახელმწიფო კავშირის მიმართვაზე: "ჩვენ არ უნდა გავტეხოთ იმ ადამიანების რწმენა, რომლებიც საკუთარ სიცოცხლეებს რისკავენ--ყველა კონტინენტზე ავღანეთიდა ...

                                               

სამოქალაქო უფლებების აქტი (1964)

სამოქალაქო უფლებების აქტი - აშშ-ის კანონმდებლობის ერთ-ერთი ღირსშესანიშნავი აქტი, რომელმაც კანონგარეშედ გამოაცხადა დისკრიმინაცია რასის, კანის ფერის, რელიგიის, სქესის ან ეროვნული წარმოშობის მიხედვით. გაუქმდა არათანაბარი საარჩევნო უფლბები, რასობრივი ...

                                               

სან-დიეგოს გეგმა

სან-დიეგოს გეგმა - 1915 წელს უცნობი მექსიკელი ამბოხებულების მიერ, აშშ-ის ტეხასის შტატის ქალაქ სან-დიეგოში შემუშავებული გეგმა, რომლებიც გეგმავდნენ სოციალური არეულობით მიეღოთ პოლიტიკური და ეკონომიკური მოგება. გეგმის განხორციელების მცდელობის შედეგად ...

                                               

ტეხასის ანექსია

ტეხასის ანექსია - ტეხასის რესპუბლიკის ანექსია აშშ-ის მიერ 1845 წელს. აშშ-მა ტეხასის რესპუბლიკა თავის 28-ე შტატად გამოაცხადა. ამან ამერიკა-მექსიკის ომი გამოიწვია, რის შედეგადაც აშშ-მა დაიპყრო მრავალი ტერიტორია და გააფართოვა თავისი საზღვრები. ტეხას ...

                                               

ტეხასის რევოლუცია

ტეხასის რევოლუცია ან იგივე ტეხასის ომი დამოუკიდებლობისათვის იყო შეიარაღებული კონფლიქტი მექსიკასა და მისი ერთ-ერთი შტატის – კოაუილა-ი-ტეხასის შემადგენელი ნაწილის – ტეხასის ახალმოსახლეთა შორის. ომი გრძელდებოდა 1835 წლის 2 ოქტომბრიდან 1836 წლის 21 ა ...

                                               

ტოკიოს დაბომბვა (1945)

ტოკიოს დაბობვა - აშშ-ის სამხედრო-საჰაერო ძალების მიერ, 1945 წლის 9-10 მარტს, იაპონიის დედაქალაქის დაბობვა. ავიაშეტევაში ჩართული იყო 334 სტრატეგიული ბომბდამშენი B-29, რომლებმაც რამდენიმე ტონა აალებადი ჭურვი და ნაპალმი ჩამოყარეს. წარმოშობილი ცეცხლი ...

                                               

ტრუმენის დოქტრინა

ტრუმენის დოქტრინა - ზოგადი სახელწოდება ცივი ომის დროინდელი სტრატეგიისა, რომელიც მიზნად ისახავდა საბჭოთა კავშირისა და კომუნიზმის ექსპანსიონიზმის შეჩერებას. ეს დოქტრინა საჯაროდ იქნა გაცხადებული პრეზიდენტ ჰარი ტრუმენის მიერ აშშ-ის კონგრესისადმი მიმა ...

                                               

უკუგდების დოქტრინა

უკუგდება - პოლიტიკურ მეცნიერებაში არის სახელმწიფოს მნიშვნელოვანი პოლიტიკის ძალის გამოყენებით შეცვლის ან გაუქმების სტრატეგია. შეკავებასთან კონტრასტში, რომელიც ნიშნავს სახელმწიფოს გავრცელების ხელის შეშლას და საერთაშორისო დაძაბულობის განტვირთვასთან, ...

                                               

უოტერგეიტის სკანდალი

უოტერგეიტის სკანდალი - აშშ-ის პოლიტიკური სკანდალი რიჩარდ ნიქსონის პრეზიდენტობის პერიოდში, რომელიც ნიქსონის რამდენიმე უახლოესი მრჩეველის დაპატიმრებითა და თვით პრეზიდენტის გადადგომით დასრულდა 1974 წლის 9 აგვისტოს. სკანდალი დაიწყო ვაშინგტონში 1972 წ ...

                                               

ფრანცისკო ვასკეს დე კორონადო

ფრანცისკო ვასკეს დე კორონადო - პირველი ევროპელი, რომელმაც ფეხი დადგა აშშ-ს სამხრეთ-დასავლეთ ტერიტორიაზე და აღმოაჩინა კლდოვანი მთები და დიდი კანიონი.

                                               

შავი ქორის ომი

შავი ქორის ომი - ხანმოკლე კონფლიქტი, რომელიც დაიწყო 1832 წლის მარტში და დასრულდა ამავე წლის აგვისტოში. კონფლიქტი მიმდინარეობდა ამერიკის შეერთებულ შტატებსა და ამერიკის მკვიდრ მოსახლეობას შორის, რომელთაც მეთაურობდათ შავი ქორი, საუკების ლიდერი. კონფ ...

                                               

აშშ-ის შტატებად გახდომის სია თარიღების მიხედვით

ეს არის აშშ-ის შტატების სია მათი შტატად გახდომის ან კავშირში შესვლის თარიღის მიხედვით. მიუხედავად იმისა, რომ პირველი 13 შტატი ითვლება შეერთებული შტატების წევრებად 1776 წლის 4 ივლისის დამოუკიდებლობის დეკლარაციის მიღების მომენტიდან - აქ ისინი მოცემ ...

                                               

აშშ-ის შტატები დაარსების წლების მიხედვით

ამერიკის შეერთებულ შტატებში სულ 50 შტატია. აქედან პირველი შტატი - დელავერი დაარსებული იქნა 1787 წლის 7 დეკემბერს, რომელმაც აშშ-ის კონსტიტუციის რატიფიცირება მოახდინა. 2011 წლის 1 ივლისის მონაცემებით, ყველაზე მეტი მოსახლეობა ამჯერად 1850 წლის 9 სექ ...