ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 38




                                               

მეჯლისი

მეჯლისი, ირანის პარლამენტის ერთ-ერთი პალატის სახელწოდება. ზოგჯერ თურქეთის პარლამენტს - დიდ ეროვნულ კრებასაც მეჯლისად იხსენიებენ.

                                               

საკანონმდებლო იუანი

საკანონმდებლო იუანი - ტაივანის ერთპალატიანი საკანონმდებლო ორგანო. მისი საქმიანობა ეფუძნება სუნ იატსენის მიერ შემუშავებულ სამ სახალხო პრინციპს. საკანონმდებლო იუანი შედგება 113 წევრისაგან, რომელთაც ირჩევენ 4 წლის ვადით. ჩინეთის რესპუბლიკის მოქმედი ...

                                               

სენატი

სენატი - თანამედროვე მნიშვნელობით საკანონმდებლო ორგანოს ნიშნავს, ხშირად მის ზედა პალატას. სიტყვა სენატი მომდინარეობს ლათინური senex-დან, რომლისგანაც მოდის სიტყვა senatus. სენატის კანონმდებლებს ან წევრებს სენატორებს უწოდებენ. ამ სიტყვის მნიშვნელობ ...

                                               

კარლა ბრუნი

კარლა ბრუნი -სარკოზი, ფრანგ. Carla Bruni Sarkozy, დ. 23 დეკემბერი, 1967, ტურინი, იტალია) - იტალო-ფრანგი ფოტომოდელი და მომღერალი, საფრანგეთის პირველი ლედი 2008-2012 წლებში. საფრანგეთის 23-მე პრეზიდენტის ნიკოლა სარკოზის მესამე ცოლი 2 თებერვლის 2008 ...

                                               

განაწილება

განაწილება – ეკონომიკურ ურთიერთობათა ნაწილი, წარმოების და მოხმარების დამაკავშირებელი რგოლი. განაწილება მოიცავს წარმოების საშუალებების, მოხმარების საგნების, წარმოებული პროდუქტის და დოვლათის განაწილებას. განაწილების ხასიათს, წესს, პრინციპებს და ნორ ...

                                               

დემოკრატიული მშვიდობის თეორია

დემოკრატიული მშვიდობის თეორია - გულისხმობს მოცემულობას, როდესაც დემოკრატიული სახელმწიფოები არასოდეს არ აწარმოებენ საომარ მოქმედებებს ერთმანეთის წინააღმდეგ.

                                               

დომინოს თეორია

დომინოს თეორია - პოლიტიკური თეორია, რომლის თანახმად ყველაფერი ურთიერთდამოკიდებულია და ერთის დაცემა იწვევს მთელი სისტემის დამხობას. შეიქმნა რიგში განთავსებული დომინოს კოჭების დაცემის ზეგავლენით. ეს თეორია წარმატებით იქნა გამოყენებული აშშ-ის ადმინი ...

                                               

ერთა თვითგამორკვევა

ერთა თვითგამორკვევა - გულისხმობს მოცემულ ტერიტორიაზე ხალხმა დამოუკიდებლად წარმართოს, პოლიტიკური ეკონომიკური და კულტურული საქმიანობები და განსაზღვროს საკუთარი სამართლებრივი სტატუსი, მაგალითად შექმნას დამოუკიდებელი სახელმწიფო ან შეუერთდეს სხვა სახე ...

                                               

ეტატიზმი

ეტატიზმი - იდეოლოგია, რომელიც ემხრობა სახელმწიფოს ჩარევას საზოგადოების ეკონომიკურ, სოციალურ და კულტურულ ცხოვრებაში, სამეცნიერო და სხვ.საქმიანობაში. ეტატიზმი საზოგადოების პოლიტიზაციის ერთ-ერთი გამოვლინებაა, როდესაც სახელმწიფო რაციონალური ურთიერთქმ ...

                                               

ინდივიდუალიზმი

ინდივიდუალიზმი - მორალური, პოლიტიკური და სოციალური მსოფლმხედველობა, რომელიც ხაზს უსვამს ინდივიდუალურ თავისუფლებას, პიროვნების პირველხარისხოვან მნიშვნელობას, პირად დამოუკიდებლობას და აღიარებს "საკუთარი თავის იმედად ყოფნის" პრინციპს. ინდივიდუალიზმი ...

                                               

ინვაირონმენტალიზმი

ინვაირონმენტალიზმი ჩვეულებრივ ეკოლოგიურ, ანუ სხვანაირად" მწავნეთა მოძრაობის” გაჩენას უკავშირებენ. მისი წარმოშობა ჯერ კიდევ XIX საუკუნეში ინდუსტრიალიზმის საწინააღმდეგო გამოსვლას უკავშირდება. ზოგადად მწვანეთა იდეოლოგია იმ ზიანის წინააღმდეგ იმაღლებს ...

                                               

კადარიზმი

კადარიზმი - უნგრეთის სახალხო რესპუბლიკაში 1960-იანი წლებიდან 1989 წლებამდე არსებული პოლიტიკური რეჟიმის გადატანითი სახელწოდება. რეჟიმის სახელი მომდინარეობს უნგრეთის სოციალისტური მუშათა პარტიის პირველი მდივნის იანოშ კადარის სახელიდან.

                                               

კოლექტივიზმი

კოლექტივიზმი არის ღირებულება, რომელიც ხასიათდება ინდივიდებს შორის თანხვედრასა და ჯგუფზე პრიორიტეტული აქცენტით. ინდივიდები ან ჯგუფები, რომლებიც კოლექტივიზმულ მსოფლმხედველობას იზიარებენ, მიაჩნიათ, რომ იპოვონ საერთო ღირებულებები და მიზნები, განსაკუთ ...

                                               

კორპორატივიზმი

კორპორატივიზმი - პოლიტიკური იდეოლოგია, რომელიც მხარს უჭერს საზოგადოების ორგანიზებას კორპორატიულ ჯგუფებად. მაგალითად, სოფლის მეურნეობის, შრომითი, სამხედრო, სამეცნიერო ან გილდიური ასოციაციების მიერ, მათი საერთო ინტერესების საფუძველზე. ტერმინი წარმო ...

                                               

კოსმოპოლიტიზმი

კოსმოპოლიტიზმი – მსოფლიო მოქალაქეობის იდეოლოგია, რომელიც კაცობრიობის ინტერესებს ცალკეული ერის ინტერესებზე მაღლა აყენებს. კოსმოპოლიტიზმი სხვადასხვა ეპოქაში სტიქიურად თუ მიზანდასახულად ყალიბდებოდა ამა თუ იმ იმპერიის იდეოლოგიად. შუა საუკუნეებში კოსმ ...

                                               

მესამე გზა (პოლიტიკა)

მესამე გზა - პოლიტიკური ფილოსოფია და პოლიტიკური პოზიცია მსგავსი ცენტრიზმის მიმდინარეობისა, რომელიც ცდილობს მოახდინოს განსხვავებული მემარჯვენე და მემარცხენე პოლიტიკის სინთეზი მემარჯვენე-ცენტრისტულ, ცენტრისტულ და ზოგიერთ მემარცხენე-ცენტრისტულ ეკონო ...

                                               

მილიტარიზმი

მილიტარიზმი - იდეოლოგია, რომელიც სახელმწიფო პოლიტიკის მთავარ ამოცანად მიიჩნევს სახელმწიფოს სამხედრო ძლიერებას, სამხედრო მოქმედების წამოწყების შესაძლო მიზნით. მილიტარისტული პოლიტიკისთვის დამახასიათებელია: გამალებულ შეიარაღება, სამხედრო ბიუჯეტის ზრ ...

                                               

მსოფლიო რევოლუცია

მსოფლიო რევოლუცია - მარქსისტული თეორიით, სამართლიან კომუნისტურ საზოგადოებააში კაცობრიობის გლობალური გარდაუვალი გაერთიანება. ამ მოვლენის ერთ-ერთ წინაპირობად უნდა ქცეულიყო ის, რომ კაპიტალისტური ქვეყნები მჭიდრო იყო დაკავშირებული მსოფლიო ბაზრით, შრომ ...

                                               

ნაციონალიზმი

ნაციონალიზმი - იდეოლოგია, რომლის მიხედვითაც ერი ანუ "ნაცია" არის საზოგადოების ფუნდამენტური ნაწილი და ქვაკუთხედი. ამასთანავე, ერის ინტერესები და ერთგულება ყველა ჯგუფისა და ინდივიდის ინტერესზე მაღლა უნდა იდგეს. თავდაპირველი ნაციონალისტური მოძრაობებ ...

                                               

პაციფიზმი

პაციფიზმი - ომის საწინააღმდეგო მოძრაობა, რომლის წევრები გმობენ ყოველგვარ ძალადობას, უარყოფენ რა სამართლიანი განმანთავისუფლებელი ბრძოლის გამართლებულობას. მათ სამშვიდობო მოლაპარაკებისა და მანიფესტაციების გზით ომის აღკვეთის სწამთ.

                                               

რადიკალიზმი

რადიკალიზმი - უკიდურესი, უკომპრომისო გადახრას რომელიმე შეხედულებებისადმი ან ცნებებისადმი. ხშირად რადიკალიზმს იყენებენ სოციალურ-პოლიტიკურ სფეროში, უმეტესად მიმართული ძირიანად შეცვლისადმი საზოგადო ინსტიტუტების. ყველაზე ხშირად გამოიყენება პოლიტიკური ...

                                               

სამი სახალხო პრინციპი

სამი სახალხო პრინციპი - პოლიტიკური დოქტრინა, რომელიც შეიმუშავა ჩინელმა პოლიტიკოსმა და ფილოსოფოსმა სუნ იატსენმა. პოლიტიკური ფილოსოფიის ნაწილი, რომელიც მიმართული იყო ჩინეთის დამოუკიდებელ და ძლიერ სახელმწიფოდ ქცევისკენ. "სამი სახალხო პრინციპის" იდეა ...

                                               

ტრაიბალიზმი

ტრაიბალიზმი - ტომობრივი დაპირისპირება, ტომებს შორის შუღლი, ტომთა მისწრაფება საზოგადოებრივ-პოლიტიკური განცალკევებისკენ, რომელიც გამოიხატება ტომობრივი კუთვნილების პრინციპით სახელმწიფო ხელისუფლების ორგანოების ფორმირებაში. ტრაიბალიზმის პრაქტიკა მდგომ ...

                                               

ცივილიზაციათა შეჯახება

ცივილიზაციების შეჯახება - კონცეფცია, რომლის მთავარ იდეას, წარმოადგენს აზრი, რომ ხალხის კულტურული და რელიგიური იდენტობა იქნება კონფლიქტის მთავარი წყარო ცივი ომის შემდგომ მსოფლიოში. ამერიკელი პოლიტოლოგი სემუელ პ. ჰანტინგტონი ამტკიცებდა, რომ მომავალ ...

                                               

ლუქსემბურგის დაყოფა

1659-1839 წლებში ლუქსემბურგის დაყოფა სამჯერ მოხდა. ამ სამი დაყოფის შედეგად ლუქსემბურგის ტერიტორია 10.700 კმ²-დან 2.586 კმ²-მდე შემცირდა. წართმეული ტერიტორიები დღეს ბელგიის, საფრანგეთის და გერმანიის შემადგენლობაში შედის. სამივე მეზობელ ქვეყანას ჰქ ...

                                               

პოლიტიკური ლოზუნგები

"¡Patria o muerte!" Родина или смерть! - лозунг кубинской революции 1959 სამშობლო ან სიკვდილი "¡El pueblo unido jamas sera vencido!" - лозунг левых сил в Чили 1973 "Liberté, égalité, fraternité" - საფრანგეთის რევოლუციის ლოზუნგი 1789 "Wir sind das ...

                                               

Make America Great Again

Make America Great Again, შემოკლებულად MAGA - ლოზუნგი, რომელიც გამოიყენბება ამერიკელი პოლიტიკოსების მიერ, უმთავრესად დონალდ ტრამპის 2016 წლის საარჩევნო კამპანიაში. შეიქმნა 1978 წელს, ამერიკის ეკონომიკური სტაგნაციის შემდეგ.ლოზუნგი პირველად 1980 წე ...

                                               

Ordnung muss sein

წესრიგი უნდა იყოს გერმ. Ordnung muß sein) - გერმანული გამოთქმა, რომელიც ხშირად მიიჩნევა გერმანიის კულტურის დამახასიათებელ ერთ-ერთ ყველაზე მნიშვნელოვან კლიშედ. ფრანც ფონ პაპენმა 1932 წელს აღწერა ეს ფრაზა როგორც ფრიდრიხ II დიდის "კლასიკური გამოთქმა ...

                                               

დავეწიოთ და გავუსწროთ

დავეწიოთ და გავუსწროთ - საბჭოთა კავშირის ოლქების და ავტონომიური რესპუბლიკების სოფლის მეურნეობის მუშაკთა ზონალური ყრილობაზე საბჭოთა კავშირის კომუნისტური პარტიის გენერალური მდივნის ნიკიტა ხრუშჩოვის 1957 წლის 22 მაისის გამოსვლის ლოზუნგი. იგი მოუწოდე ...

                                               

თავისუფლება, თანასწორობა, ძმობა

Liberté, égalité, fraternité - საფრანგეთის ეროვნული დევიზი და სამნაწილიანი დევიზის დამახასიათებელი მაგალითი. მისი წარმომავლობა საფრანგეთის რევოლუციას უკავშირდება. დებატები დევიზის შეთავსებადობასა და მიმდევრობის თაობაზე დაიწყო საფრანგეთის რევოლუცი ...

                                               

თაღლითებისა და ქურდების პარტია

თაღლითებისა და ქურდების პარტია - პოპულარული ფრაზეოლოგიზმი რუსეთში, რომელიც გამოიყენება პარტია ერთიანი რუსეთის დასახასიათებლად. ტერმინი ალექსეი ნავალნის ეკუთვნის, რომელმაც იგი პირველად 2011 წელს გამოიყენა პარტიის დახასიათებისას.

                                               

პროლეტარებო ყველა ქვეყნისა, შეერთდით!

"პროლეტარებო ყველა ქვეყნისა, შეერთდით!" - საერთაშორისო რევოლუციური პროლეტარიატის დევიზი, საბრძოლო მოწოდება, რომელიც მოუხმობს ყველა ქვეყნის მუშათა კლასსა და მშრომელებს გაერთიანდნენ რევოლუციური ბრძოლის დროშის ქვეშ სოციალური და ეროვნული ჩაგვრისაგან ...

                                               

სერჟიკ, წადი!

სერჟიკ, წადი! - სომხეთის ოპოზიციის ძირითადი პოლიტიკური ლოზუნგი. ფართოდ გავრცელდა 2009 წლიდან, ამ პერიოდისათვის სომხეთის პრეზიდენტი სერჟ სარქისიანი ხელისუფლებაში უკვე ერთი წლის მოსული იყო. ლოზუნგი თავდაპირველად გაისმა სომხეთის ეროვნული კონგრესის მ ...

                                               

საქართველოს ახალგაზრდა სოციალ-დემოკრატები

საქართველოს ახალგაზრდა სოციალ–დემოკრატები დაფუძნდა 2010 წლის 16 სექტემბერს. "საქართველოს ახალგაზრდა სოციალ-დემოკრატები" წარმოადგენს დამოუკიდებელ არასამთავრობო პოლიტიკურად ორიენტირებულ ორგანიზაციას, რომელიც ორიენტირებულია სოციალ-დემოკრატიული და პრ ...

                                               

ლიბერტარიანიზმი

ლიბერტარიანიზმი - პოლიტიკური ფილოსოფიების ჯგუფი, რომლებიც ხაზს უსვამს პიროვნულ თავისუფლებასა და მოხალისეობრივ ასოციაციას. ლიბერტარიანელები მხარს უჭერენ მთავრობის მცირე ძალაუფლების ქვეშ ან სრულიად თავისუფალი საზოგადოების არსებობას. ლიბერტარიანელი ...

                                               

მარქსიზმ-ლენინიზმი

მარქსიზმ-ლენინიზმი - კომუნისტური იდეოლოგია და პოლიტიკური ფილოსოფია, რომელიც ოფიციალურად ეფუძნება კარლ მარქსის, ფრიდრიხ ენგელსის და ვლადიმერ ლენინის თეორიებს. იგი პროპაგანდას უწევს მსოფლიო რევოლუციას, რომლის შედეგად ინტერნაციონალური კომუნისტური სა ...

                                               

მერიტოკრატია

მერიტოკრატია - მმართველობის ფორმა ან სხვა სტრუქტურა, სადაც თანამდებობები გადაიცემა და პასუხისმგებლობა მიენიჭებათ ადამიანებს, მათ დემონსტრირებულ ტალანტზე და შესაძლებლობებზე დაყრდნობით. მერიტოკრატიის დროს, საზოგადოება აჯილდოებს მათ, ვინც საკუთარ ტა ...

                                               

მინარქიზმი

მინარქიზმი - პოლიტიკური ფილოსოფია, რომლის მიხედვით სახელმწიფოს ფუნქციები უნდა შემოიფარგლებოდეს მოქალაქეების თავისუფლებისა და საკუთრების დაცვით. მინარქიზმი ლიბერტარიანიზმის განშტოებაა, რომელიც ემხრობა მინიმალური ძალაუფლების მქონე სახელმწიფოს არსებ ...

                                               

ჰანს მორგენთაუ

ჰანს იოაკიმ მორგენთაუ - საერთაშორისო ურთიერთობების შესწავლისას მეოცე საუკუნის ერთ-ერთი მთავარი ფიგურა. მორგენთაუს ნამუშევრები საერთაშორისო ურთიერთობების თეორიაში რეალიზმის ტრადიციას მიეკუთვნება და ის ჩვეულებრივ განიხილება ჯორჯ ფ. კენანთან და რაინ ...

                                               

ნატურალიზაცია

ნატურალიზაცია - სახელმწიფოს მიერ თავისი მოქალაქეობის მინიჭება უცხოელისათვის ან მოქალაქეობის არმქონე პირისათვის მისი თხოვნის თანახმად. ნატურალიზაცია არის ფიზიკური პირისათვის პირადი თხოვნის განცხადების ან თანხმობის საფუძველზე უცხოეთის სახელმწიფოს მ ...

                                               

სამოქალაქო ნაციონალიზმი

სამოქალაქო ნაციონალიზმი - ნაციონალიზმის და ლიბერალიზმის ფორმა, რომელიც ეყრდნობა იმ პოლიტიკური ფილოსოფოსების მოსაზრებებს, რომლებსაც სჯერათ ნაციონალიზმის არაქსენოფობიური ფორმის, რომელიც თავსებადია დემოკრატიასთან და ლიბერალურ ღირებულებებთან, როგორებ ...

                                               

საყოველთაო კეთილდღეობის სახელმწიფო

საყოველთაო კეთილდღეობის სახელმწიფო - სახელისუფლებო ფორმა, რომელშიც სახელმწიფო იცავს და ხელს უწყობს მოქალაქეების ეკონომიკურ და სოციალურ კეთილდღეობას, თანაბარი შესაძლებლობის პრინციპების საფუძველზე, სიმდიდრის თანაბარი განაწილებისა და საზოგადოებრივი ...

                                               

სუვერენიტეტი

სუვერენიტეტი - ექსკლუზიური უზენაესობა, უზენაესი უფლებების ერთობლიობა, რომელიც სახელმწიფოსა და მის მეთაურს ეკუთვნის. ქვეყნის სუვერენიტეტი მის სრულ დამოუკიდებლობას ნიშნავს. სხვა სიტყვებით, სუვერენიტეტი ნიშნავს, რომ მოცემული ქვეყნის ტერიტორიის ყველა ...

                                               

შერეული ეკონომიკა

შერეული ეკონომიკა ანუ სოციალური საბაზრო ეკონომიკა - ეკონომიკური სისტემა რომელიც მოიცავს სამოქალაქო და სამთავრობო კონტროლს. არ არსებობს შერეული ეკონომიკის ერთიანი განსაზღვრება, მაგრამ ის უნდა მოიცავდეს: ეკონომიკური თავისუფლების მაღალ ხარისხს კერძო ...

                                               

ჭეშმარიტება

ჭეშმარიტება - ცნობიერების მიერ სინამდვილის სწორი, ადეკვატური ასახვა. აზრი, რომელიც საგნობრივ ვითარებას შეესაბამება, ჭეშმარიტია, ხოლო, რომელიც არ შეესაბამება, მცდარია. ჭეშმარიტება არ არსებობს ობიექტურად, ე.ი. ცნობიერებისაგან დამოუკიდებლად, მაგრამ ...

                                               

არჩევითი მონარქია

არჩევითი მონარქია - მონარქიის ტიპი, როდესაც ახალ მონარქს მისი წინამორბედის უფლებამოსილებების შეწყვეტის შემდეგ ირჩევს პარლამენტი, მონარქიული ოჯახის წევრები ან სხვა სპეციალური ორგანო. ასეთი სისტემა ხშირად გამოიყენებოდა არქაულ სახელმწიფოებში - ძველი ...

                                               

მეხსიერების პოლიტიკა

მეხსიერების პოლიტიკა - წარსული მოვლენების სელექცია პოლიტიკური კონიუნქტურის შესაბამისად. მეხსიერების კვლევები ინტერდისციპლინური სფეროა, რომლის მიზანია შეისწავლოს წარსულის დამახსოვრების ხერხები და მისი კვლავ წარმოების მეთოდები. მეხსიერების კვლევებშ ...

                                               

პოლისი

პოლისი - ქალაქის სამოქალაქო საზოგადოება, რომელიც წარმოადგენს თავს როგორც პოლიტიკური ორგანიზაცია; საზოგადოების ორგანიზაციის განსაკუთრებული ფორმა, დამახასიათებელია ანტიკური ხანის მსოფლიოში. ზოგჯერ პოლისი განიხილება როგორც ე.წ. "ქალაქ-სახელმწიფოების ...

                                               

პრეზიდენტი

პრეზიდენტი - ტიტული, რომელსაც ატარებენ ქვეყნების, ორგანიზაციების, კომპანიების, სასწავლებლების პირველი პირები. ეტიმოლოგიურად პრეზიდენტი ნიშნავს პიროვნებას, რომელიც თავმჯდომარის ფუნქციას ასრულებს + sedere). მისი თავდაპირველი მნიშვნელობა იყო შეხვედრ ...

                                               

ევროკომისიის პრეზიდენტი

ევროკომისიის პრეზიდენტი - ევროკავშირის ინსტიტუტებში ყველაზე მაღალი არაარჩევითი თანამდებობის პირი. იგი ინიშნება წევრი სახელმწიფოების მთავრობათა საერთო თანხმობის საფუძველზე და მტკიცდება ევროპარლამენტის მიერ.