ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 331




                                               

ალ-მანსური (ჰაჯიბი)

ალ-მანსური - გამოჩენილი სახელმწიფო და სამხედრო მოღვაწე ისლამურ ესპანეთში. მის დროს კორდოვის სახალიფომ მიაღწია განვითარების უმაღლეს მწვერვალს. ინტრიგებისა და მოწინააღმდეგეების მკვლელობების გზით მოხვდა კორდოვის სახალიფოს ხელისუფლების სათავეში. მოგვ ...

                                               

კაბალიეროსი

კაბალიეროსი - რაინდობა შუა საუკუნეების ესპანეთში. რეკონკისტის ადრინდელ ხანაში კაბალიეროსი ეწოდებოდა ცხენოსან მეომრებს, რომლებიც საკუთარი სახსრებით იძენდნენ ცხენს, მის აღჭურვილობას და იარაღს. დაახლოებით XII საუკუნიდან ამავე მნიშვნელობით იხმარებოდა ...

                                               

კორდოვის საამირო

კორდოვის საამირო - ისლამური სახელმწიფო შუა საუკუნეების ესპანეთის ტერიტორიაზე. დააარსეს ომაიანების შთამომავალმა აბდ ალ-რაჰმან I-მა, რომელმაც 756 წელს მიიღო ამირას ტიტული. 11-718 წლებში, მუსულმანების მიერ პირენეს ნახევარკუნძულის სწრაფი დაპყრობის შე ...

                                               

ალხესირასის ალყა (1278)

ალხესირასის ალყა - კასტილიის მეფე ალფონსო X-ის მიერ განხორციელებული წარუმატებელი კამპანია. ეს კამპანია იყო რეკონკისტის პერიოდში ქალაქ ალხესირასის წინააღმდეგ გამართული ალყებიდან პირველი. ალხესირაის ხელში ჩაგდება სტრატეგიულად სასარგებლო იყო, რადგან ...

                                               

ალხესირასის ალყა (1309-1310)

ალხესირასის ალყა - რეკონკისტის პერიოდში გამართული ბრძოლა. მიმდინარეობდა 1309 წლის ივლისიდან 1310 წლის იანვრამდე. ბრძოლა გაიმართა კასტილიის სამეფოსა და გრანადის საამიროს შორის. კასტილიის ჯარს მეთაურობდა მეფე ფერდინანდ IV, ხოლო გრანადის ჯარს - სულთ ...

                                               

ალხესირასის ალყა (1342-1344)

ალხესირასის ალყა - ქალაქ ალხესირასის ალყა, რომელიც გაიმართა ესპანეთის რეკონკისტის პერიოდში. ალფონსო XI-ის ძალებს ალყის დროს მხარს უჭერდნენ არაგონის სამეფო და გენუის რესპუბლიკა. ალყის მიზანი იყო ხელში ჩაეგდოთ ქალაქი ალ-ჯაზირა-ალ-ხადრა, რომელსაც მუ ...

                                               

ალხესირასის ალყა (1369)

ალხესირასის ალყა - ქალაქ ალხესირასის ალყა, რომელიც გაიმართა ესპანეთის რეკონკისტის პერიოდში. გრანადის სულთან მუჰამედ V-ს უნდოდა 1344 წელს დაკარგული ქალაქის, ალ-ჯაზირა-ალ-ხადრის დაბრუნება, რომელსაც ქრისტიანები ალხესირასს უწოდებდნენ. ქალაქი კასტილიი ...

                                               

ბურბიის ბრძოლა

ბურბიის ბრძოლა - გაიმართა 791 წელს ასტურიის სამეფოს ძალებსა და კორდოვის საამიროს ძალებს შორის. ასტურიის ჯარს მეთაურობდა მეფე ბერმუდო I, ხოლო კორდოვის საამიროს ძალებს იუსუფ იბნ ბაჯი. ბრძოლის მიზეზი გახდა ჰიშამ I-ის მიერ ქრისტიანების წინააღმდეგ აჯა ...

                                               

იგერუელის ბრძოლა

იგერუელის ბრძოლა - უდიდესი ბრძოლა ქრისტიანებსა და მუსლიმანებს შორის. გაიმართა 1431 წლის 1 ივლისს მდინარე ხენილის ნაპირებზე სოფელ იგერუელის ახლოს, გრანადის საამიროს დედაქალაქ გრანადის მახლობლად. კასტილიელების ჯარს ხელმძღვანელობდა მეფე ხუან II და მ ...

                                               

კოვადონგის ბრძოლა

კოვადონგის ბრძოლა - ქრისტიანების პირველი დიდი გამარჯვება პირენეს ნახევარკუნძულის არაბი დამპყრობლების წინააღმდეგ. ბრძოლა გაიმართა სავარაუდოდ 718 ან 722 წელს. თანამედროვე ისტორიოგრაფია ანიშნულ ომს მიიჩნევს რეკონკისტის დასაწყისად.

                                               

კოლიეხარესის ბრძოლა

კოლიეხარესის ბრძოლა - რეკონკისტის ბრძოლა. გაიმართა 1406 წელს ქალაქებს უბედასა და ბაესასს შორის მდებარე დასახლება კოლიეხარესთან. გაიმართა კასტილიის სამეფოსა და გრანადის საამიროს შორის. კასტილიის სამეფოს ხელმძღვანელობდა ენრიკე III, ხოლო გრანადის სა ...

                                               

ლინუესის ბრძოლა

ლინუესის ბრძოლა - რეკონკისტის ბრძოლა. გაიმართა 1361 წლის 21 დეკემბერს უესაში, კასტილიის სამეფოსა და გრანადის საამიროს ჯარებს შორის. ბრძოლა დასრულდა კასტილიის სამეფოს გამარჯვებით. კასტილიის ჯარს მეთაურობდა კალატრავის ორდერის დიდი მაგისტრი დიეგო გა ...

                                               

ლისაბონის ალყა

ლისაბონის ალყა - სამხედრო კონფლიქტი ესპანური რეკონკისტის დროს, რის შედეგადაც ლისაბონი საბოლოოდ განთავისუფლდა მავრი დამპყრობლებისგან და მასზე აღდგა პორტუგალიელთა კონტროლი. მიმდინარეობდა 1147 წლის 1 ივლისიდან 25 ოქტომბრამდე. ჰელმოლდის თქმით "ეს იყო ...

                                               

ლოს-ალპორჩონესის ბრძოლა

ლოს-ალპორჩონესის ბრძოლა - რეკონკისტის ფინალური ნაწილის ერთ-ერთი ბრძოლა. გაიმართა 1452 წლის 17 მარტს ერთი მხრივ გრანადის საამიროსა და მეორე მხრივ, კასტილიის სამეფოსა და მურსიის სამფოს შორის. მავრების არმიას სარდლობდა მალიქ იბნ ალ-აბასი, ხოლო კასტი ...

                                               

ლუტოსის ბრძოლა

ლუტოსის ბრძოლა - გაიმართა 794 წელს ასტურიის სამეფოს ძალებსა და კორდოვის საამიროს ძალებს შორის. ასტურიის ძალებს მეთაურობდა მეფე ალფონსო II, ხოლო საამიროს ძალებს ძმები აბდ ალ-მალიქ იბნ აბდ ალ-ვალიდ იბნ მუღაითი და აბდ ალ-ქარიმ იბნ აბდ ალ-ვალიდ იბნ მ ...

                                               

მალაგის ალყა (1487)

მალაგის ალყა - კათოლიკე მეფეების, ფერდინანდ II არაგონელისა და ისაბელ I კასტილიელის ერთობლივი მოქმედება მუსლიმების წინააღმდეგ. ალყა გაგრძელდა 7 მაისიდან 18 აგვისტომდე. ეს იყო პირველი ბრძოლა, რომლის დროსაც დაჭრილები ბრძოლის ველიდან გამოჰყავდათ ისაბ ...

                                               

ოურიკეს ბრძოლა

ოურიკეს ბრძოლა - ბრძოლა, რომელიც გაიმართა 1139 წლის 25 ივლისს პორტუგალიის არმიასა და ალმორავიდების არმიას შორის. ბრძოლის ზუსტი ადგილი უცნობია, თუმცა სავარაუდოდ ის გაიმართა პორტუგალიის სამხრეთით, ქალაქებს კაშტრუ-ვერდესა და ოურიკეს შორის. ბრძოლა და ...

                                               

ალფონსო II (ნეაპოლი)

ალფონსო II - ნეაპოლის მეფე არაგონის მეფეების დინასტიიდან 1494 - 1495 წლებში. ფერდინანდ I-ის ვაჟი. ალფონსო ისეთივე სასტიკი და ვერაგი იყო, როგორც მამამისი, თუმცა მამის კარგი მხარეები მას არ გამოყვა. მიუხედავად ფერდინანდის ყოველგვარი მცდელობისა მიეც ...

                                               

ბეატრიჩე ნეაპოლელი

ბეატრიჩე ნეაპოლელი, ან არაგონელი - ტრასტამარას დინასტიის წარმომადგენელი. ნეაპოლის მეფე ფერდინანდ I-ისა და დედოფალ იზაბელა კლერმონელის ასული. უნგრეთის, ხორვატიისა და ბოჰემიის ორგზის დედოფალი 1476-90 და 1490-1500 წლებში ჯერ როგორც მატიაშ I-ის, შემდ ...

                                               

ელეანორა კასტილიელი

ელეანორა კასტილიელი - ტრასტამარას დინასტიის წარმომადგენელი. კასტილიისა და ლეონის მეფე ენრიკე II-ის ასული. ნავარის დედოფალი 1387-1416 წლებში როგორც კარლ III-ის მეუღლე.

                                               

ელეონორა ნეაპოლელი

ელეონორა ნეაპოლელი, აგრეთვე ცნობილია, როგორც ელეონორა არაგონელი - ტრასტამარას დინასტიის წარმომადგენელი. ნეაპოლის მეფე ფერდინანდ I-ის ქალიშვილი. ფერარის, მოდენისა და რეჯიოს პირველი ჰერცოგინია 1473-1493 წლებში, როგორც ერკოლე I-ის მეუღლე. ჰერცოგ ალფ ...

                                               

იზაბელა არაგონელი

იზაბელა არაგონელი, აგრეთვე ცნობილია როგორც იზაბელა ნეაპოლელი - ტრასტამარას დინასტიის წარმომადგენელი. ნეაპოლის მეფე ალფონსო II-ისა და მისი ცოლის, იპოლიტა მარია სფორცას ასული. მილანის ჰერცოგინია 1489-94 წლებში როგორც თავისი ბიძაშვილის, ჯან გალეაცო ...

                                               

კარლ IV (ნავარა)

კარლ IV ნავარელი - ტრასტამარას დინასტიის წარმომადგენელი. არაგონის მეფე ხუან II-ისა და ნავარის დედოფალ ბლანკა I-ის უფროსი ვაჟი. ნავარის მეფე 1441-61 წლებში.

                                               

სანჩია არაგონელი

სანჩია არაგონელი - ტრასტამარას დინასტიის წარმომადგენელი. ნეაპოლის მეფე ალფონსო II-ის უკანონო ქალიშვილი. რომის პაპ ალექსანდრე VI-ის ნაბოლარა ვაჟის, ჯოფრედო ბორჯიას პირველი ცოლი.

                                               

ფედერიკო I (ნეაპოლი)

ფედერიკო I ნეაპოლელი ― ტრასტამარის დინასტიის წარმომადგენელი. ნეაპოლის მეფე 1496-1501 წლებში. მეფე ფერდინანდ I-ისა და დედოფალ იზაბელა კლერმონელის ძე.

                                               

ფერდინანდ I (ნეაპოლი)

ფერდინანდ I, აგრეთვე ცნობილია, როგორც ფერანტე - ტრასტამარას დინასტიის წარმომადგენელი. ნეაპოლის მეფე 1458-1494 წლებში. არაგონისა და ნეაპოლის მეფე ალფონსო V-ის უკანონო შვილი.

                                               

ფერდინანდ II (ნეაპოლი)

ფერდინანდ II ნეაპოლელი, აგრეთვე ცნობილია, როგორც ფერანტე ― ტრასტამარის დინასტიის წარმომადგენელი. ნეაპოლის მეფე 1495-1496 წლებში. მეფე ალფონსო II-ის ძე. ცოლად ჰყავდა თავისი მამიდა, ჯოვანა, თუმცა გარდაიცვალა უშვილოდ, ამიტომ ტახტი ბიძამისს დარჩა.

                                               

ჯოვანა ნეაპოლელი

ჯოვანა ნეაპოლელი ― ტრასტამარის დინასტიის წარმომადგენელი. ნეაპოლის მეფე ფერდინანდ I-ისა და დედოფალ ხუანა არაგონელის ქალიშვილი. ნეაპოლის დედოფალი 1496 წლის ივლისიდან სექტემბრამდე, როგორც თავისი ძმისწულის, ფერდინანდ II-ის ერთადერთი მეუღლე.

                                               

კაიკარა-დელ-ორინოკო

კაიკარა-დელ-ორინოკო - ქალაქი ვენესუელაში, ბოლივარის შტატში, სედანიოს მუნიციპალიტეტის ადმინისტრაციული ცენტრი. დაარსდა XVIII საუკუნის შუა ხანებში. ამჟამად, ვენესუელის მთავრობა ქალაქში ხიდს აშენებს, მდინარე ორინოკოზე. დასრულებისას, მისი სიგრძე 2.4 კ ...

                                               

თურქეთის მშვიდობის საბჭო

თურქეთის მშვიდობის საბჭო - სავარაუდო აღმასრულებელი ორგანო, რომელიც მოაწყო თურქეთის სახელმწიფო გადატრიალების მცდელობა 2016 წლის 15 ივლისს. განცხადება გადატრიალების თაობაზე იყო გაკეთებული თურქეთის სახელმწიფო ტელეარხის TRT-ს ეთერში, როდესაც ჯარისკაც ...

                                               

თურქეთის სახელმწიფო გადატრიალება (1980)

თურქეთის სახელმწიფო გადატრიალება - მესამე სახელმწიფო გადატრიალება თურქეთის ისტორიაში. მოხდა 1980 წლის 12 სექტემბერს. ხელმძღვანელობდა გენერალური შტაბის უფროსი, გენერალი ქენან ევრენი. 1980 წლის 7 სექტემბერს ქენან ევრენმა და ოთხმა უმაღლესმა მთავარსა ...

                                               

საერთაშორისო რეაქცია 2016 წლის თურქეთის სახელმწიფო გადატრიალების მცდელობაზე

ევროკავშირი - ფედერიკა მოგერინმა, ევროკავშირის საგარეო საქმეთა და უსაფრთხოების პოლიტიკის საკითხებში უმაღლესმა წარმომადგენელმა, დაპოსტა, რომ იგი "მუდმივ კონტაქტშია" ევროკავშირის დელეგაციებთან ანკარასა და ბრიუსელში, და მოუწოდა ყველას "თავშეკავებისკ ...

                                               

ალაედინ ქეიყუბადი

ალაედინ ქეიყუბადი, აგრეთვე ცნობილი როგორც ქეი-ყუბად I - აზიის სელჩუკთა სახელმწიფოს რუმის სულთანი 1219-1239 წწ. მის დროს სელჩუკთა სახელმწიფომ ძლიერების მწვერვალს მიაღწია. ალაედინ ქეიყუბადმა დალაშქრა ყივჩაყთა ქვეყანა, ყირიმი, კილიკიის სომხეთი, შეიე ...

                                               

ალფ-არსლანი

ალფ-არსლან ბენ ჩაღრი - სელჩუკთა იმპერიის სულთანი 1063–1072 წლებში. ალფ-არსლანი სელჩუკთა სულთნის თოღრულ-ბეგის ძმის, ჩაღრი-ბეგის შვილი იყო. მან შეძლო მანამდე დანაწევრებული სელჩუკთა სამფლობელოების ერთ, ცენტრალიზებულ სახელმწიფოდ გაერთიანება. ალფ-არსლ ...

                                               

აჰმედ სანჯარი

აჰმედ სულთან სანჯარი - სელჩუკთა იმპერიის უკანასკნელი სულთანი 1118-1153 ან 1157 წლებში, მალიქ-შაჰის მესამე ვაჟი. ტახტზე ასვლამდე მონაწილეობდა შიდა ომში და მართავდა ხორასანს. 1118 წელს მისი უფროსი ძმა, მაჰმედ I გარდაიცვალა და დროებით, ბაღდადისა და ...

                                               

ბერქიაროქი

აბულ მუზაფარ რუქნ უდ-დინ ბერქიაროქი - სელჩუკთა იმპერიის სულთანი 1094-1105 წლებში, მალიქ-შაჰის უფროსი ვაჟი. მამის გარდაცვალების შემდეგ ვერ მოახერხა სულთნის ტიტულის მიღება, რადგან მის უმცროს ძმას, 4 წლის მაჰმუდ I-ს უბოძეს ტახტი. სელჩუკთა იმპერია ქა ...

                                               

მაჰმედ I

გიათ ად-დინ მუჰამად თაფარი იგივე მაჰმედ I ან მეჰმედ I - სელჩუკთა იმპერიის სულთანი 1106-1118 წლებში, მალიქ-შაჰის მეორე ვაჟი. ტახტზე ასვლამდე მონაწილეობდა დინასტიურ ომებში. 1097-1104 წლებში ებრძოდა უფროს ძმას, სულთან ბერქიიარუქს, რომელიც მარტივად დ ...

                                               

მაჰმუდ I (სელჩუკთა სახელმწიფო)

ნასირ ად-დინ მაჰმუდი იგივე მაჰმუდ I – სელჩუკთა იმპერიის ნომინალური სულთანი 1092-1094 წლებში, მალიქ-შაჰის ვაჟი და მემკვიდრე. 4 წლის ასაკში ტახტზე აიყვანა დედამისმა, თურქენ ხათუნმა. მას ჰყავდა უფროსი ძმები, რის გამოც სელჩუკთა სახელმწიფოში ტახტისათვ ...

                                               

მელიქ-შაჰ II

მელიქ-შაჰ II – სელჩუკთა იმპერიის ნომინალური სულთანი 1105-1106 წლებში, ბერქიაროქის ვაჟი, მალიქ-შაჰის შვილიშვილი. ტახტზე მამამისის გარდაცვალების შემდეგ, მცირეწლოვანი ავიდა. მისი ძალაუფლება იმდროისთვის ბაღდადის ფარგლებს არ სცდებოდა. მელიქ-შაჰ II-ის ...

                                               

მელიქ-შაჰი

მელიქ-შაჰ აბულ-ფათხ ჯალალ-ად-დინი - სელჩუკთა იმპერიის სულთანი 1072–1092 წლებში. მელიქ-შაჰი საქართველოს გიორგი II-ის გამეფების მეორე წელსვე შემოესია, სამშვილდის ციხე აიღო, ქართლი დაარბია და უკან გაბრუნდა. შემდეგ სულთანმა განძა აიღო, მის გამგებლად ...

                                               

ჩაღრი-ბეგი

ჩაღრი-ბეგი სრული სახელი: აბუ სულეიმან დავუდ ჩაღრი-ბეგ იბნ მიქაილი - ადრეული თურქ-სელჩუკთა იმპერიის მმართველი. მისი სახელი ჩაღრი არის თურქული წარმოშობის და ნიშნავს,პატარა შავარდენს’’. ჩაღრი და მისი ძმა თოღრული იყვნენ მიქაილის ვაჟები და სელჩუკის შვ ...

                                               

ტრაპიზონის იმპერია

ტრაპიზონის იმპერია ტრაპეზუნტის იმპერია - სახელმწიფო ბიზანტიის იმპერიის დაშლის შემდეგ, არსებობდა 1204 წლიდან 1461 წლამდე. მდებარეობდა მცირე აზიის ჩრდილო-აღმოსავლეთ ტერიტორიაზე, ძველი პონტოს სამეფოს ადგილზე. დედაქალაქი ტრაპიზონი. ძირითადი მოსახლეობ ...

                                               

ამიძანტარი

ამიძანტარი, ასევე ცნობილი როგორც ამიძანტარანტი - სამხედრი ჩინი, არისტოკრატიული საგვარეულო და/ან პოლიტიკური პარტია ტრაპიზონის იმპერიაში.

                                               

კალეპარკი

კალეპარკი, თავდაპირველად ცნობილი, როგორც ლეონკასტრონი, მოგვიანებით გიუზელჰისარი - შუა საუკუნეების ციხე-სიმაგრე თურქეთში, ქ. ტრაპიზონის აღმოსავლეთ ნაწილში. ციხის აგება უკავშირდება გენუელ ვაჭრებს, რომლებიც შავი ზღვისპირეთში აქტიური სავაჭრო საქმიანო ...

                                               

ლაზიის თემი

ლაზიის თემი - ტრაპიზონის იმპერიის უკიდურეს აღმოსავლეთში მდებარე სამხედრო-ადმინისტრაციული ოლქი. მდებარეობდა დღევანდელი თურქეთის რიზესა და ართვინის პროვინციაში, ისტორიული ჭანეთის ტერიტორიაზე.

                                               

ლიმნია

ლიმნია, აგრეთვე ცნობილი როგორც ლიმანი - ტრაპიზონის იმპერიის უკიდურეს დასავლეთში არსებული ადმინისტრაციული ერთეული. მოიცავდა შავი ზღვის სამხრეთ ზღვისპირეთს, მდინარე ირისის შესართავთან არსებულ მომიჯნავე ტერიტორიას. XII-XIII საუკუნეენბში ლიმნია ტრაპი ...

                                               

პერატეია

პერატეია - ტრაპიზონის იმპერიის ზღვის გადაღმა ადმინისტრაციული ერთეული. მოიცავდა შავი ზღვის ჩრდილოეთ მხარეს, ყირიმის ნახევარკუნძულის ქალაქებს: ქერსონეს, ქერჩს და ნახევარკუნძულის შიდა ტერიტორიბს. 1204 წელს, ჯვაროსნების მიერ კონსტანტინეპოლის აღებამდე ...

                                               

სამოქალაქო ომი ტრაპიზონის იმპერიაში

1340 წლის 6 აპრილს, ბასილი დიდი კომნენოსის გარდაცვალების შემდეგ ტრაპიზონის იმპერიის მმართველობა ხელში ჩაიგდო ბიზანტიის იმპერატორ ანდრონიკე III-ის არაკანონიერმა ქალიშვილმა, ირინა პალეოლოგოსმა. ირინა პალეოლოგოსი, ბასილის კანონიერი ცოლი, ეჭვმიტანილი ...

                                               

სინოპის ალყა (1214)

სინოპის ალყა - 1214 წელს რუმის სასულთნოს სელჩუკი სულთნის, ქეი-ქავუს I-ის მიერ ორგანიზებული შავი ზღვის სანაპიროზე მდებარე ქალაქ სინოპის ალყა, რომელიც ტრაპიზონის იმპერიის ფარგლებში მნიშვნელოვან პორტს წარმოადგენდა. ალყის დეტალები აღწერილი აქვს სელჩუ ...

                                               

ტრაპიზონის ალყა (1205–1206)

ტრაპიზონის ალყა - 1205–1206 წლებში რუმის სელჩუკთა სასულთნოს მიერ ტრაპიზონის იმპერიის დედაქალაქის, ქალაქ ტრაპიზონის, ალყაში მოქცევის წარუმატებელი მცდელობა. უილიამ მილერი ამ მოვლენას უკავშირებს "ალექსის დაუმორჩილებლობას მისი ბრძანებების მიმართ".