ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 305




                                               

ნაირი

ნაირი - ასურეთის ჩრდილოეთით, ვანისა და ურმიის ტბების გარშემო არსებული ტერიტორია. სავარაუდოა, რომ ნაირის ვარიანტია ნაჰარინისა, როგორც ზოგჯერ მითანის სამეფოს უწოდებდნენ. ძვ.წ. XIII-XI სს ასურეთის მმართველთა წარწერებში გვხვდება ცნობები ნაირის წინააღ ...

                                               

ურარტუ

ურარტუ - ახლო აღმოსავლეთის ერთ-ერთი უძველესი სახელმწიფო, რომელიც არსებობდა ძვ. წ. IX-VI საუკუნეებში. ურარტუ მდებარეობდა ვანის ტბის მიდამოებში. დედაქალაქი ტუშფა. ურარტუ ამ ქვეყნის ასურული სახელწოდებაა, თავად ურარტელები საკუთარ ქვეყანას "ბიაინილს" ...

                                               

გეოგრაფიული ასოციაცია

გეოგრაფიული ასოციაცია - გეოგრაფთა ასოციაცია, მდებარეობს დიდ ბრიტანეთში, ქალაქ შეფილდში. დაარსდა 1893 წელს. წარმოადგენს რეგისტირებულ ორგანიზაციას, რომელიც სახელმწიფოსგან სავსებით დამოუკიდებლად მოქმედებს. გაწევრიანებულია დაახლოებით 6000 პერსონალური ...

                                               

ევროპის გეოგრაფიული ასოციაცია

ევროპის გეოგრაფიული ასოციაცია - გეოგრაფთა გაერთიანება. დაარსდა 1988 წელს. აერთიანებს სტუდენტ-გეოგრაფებსა და ამ დარგით დაინტერესებულ პირებს. ძირითადი საკომუნიკაციო პლატფორმაა ასოციაციის ოფიციალური საიტი. ევროპის გეოგრაფიულ ასოციაციას საფუძველი ჩაუ ...

                                               

ალბორანის ზღვა

ალბორანის ზღვა - ყველაზე დასავლური ზღვა ხმელთაშუა ზღვაში. იგი მდებარეობს გიბრალტარის სრუტის წინ და მისი სიგრძე დაახლოებით 400 კმ-ს აღწევს, სიგანე კი 200 კმ-ს, ალბორანის ზღვის საშუალო სიღრმე შეადგენს 1000-1500 მ, მაქსიმალური სიღრმე ზღვის აღმოსავლე ...

                                               

ამუნდსენ-სკოტის სადგური

ამუნდსენ-სკოტის სამხრეთ პოლუსის სადგური ამერიკული კვლევითი სადგურია დედამიწის სამხრეთ პოლუსთან ანტარქტიკაში. სადგური წარმოადგენს უკიდურეს სამხრეთ მუდმივად დასახლებულ წერტილს პლანეტაზე. სადგურს სახელი 1911-12 წლებში სამხრეთ პოლუსის პირველ აღმომჩენ ...

                                               

ამური

ამური - მდინარე რუსეთში, ჩინეთსა და მონღოლეთში. მონღოლები ამურს უწოდებენ "ხარა-მურენ", ჩინელები - "ხეილუნძიანი". მდინარის სიგრძეა – 4444 კმ, საიდანაც 2874 კმ საკუთრივ ამურის სიგრძეა, დაწყებული ორი მდინარის შილკა და არგუნი შეერთებიდან სახალინის ყუ ...

                                               

ბალატონი

ბალატონი - ტბა უნგრეთის დასავლეთში, უდიდესი ცენტრალურ ევროპაში. ბალატონის სანაპირო უნგრეთის უმნიშვნელოვანესი საკურორტო რაიონია მინერალური და თერმალური წყლებით.

                                               

ბალტიის ზღვა

ბალტიის ზღვა - მდებარეობს ჩრდილოეთ ევროპაში, ჩრდილოეთ გრძედის 53–66 გრადუსებსა და აღმოსავლეთის განედის 20–26 გრადუსებს შორის. მას ესაზღვრება სკანდინავიის ნახევარკუნძული, ჩრდილოეთ ევროპის კონტინენტური ნაწილი, აღმოსავლეთი ევროპა, ცენტრალური ევროპა ...

                                               

ბელუჯისტანი

ბელუჯისტანი - რეგიონი სამხრეთ აზიაში, ინდოეთის ოკეანის ჩრდილოეთ სანაპიროზე, ირანის მთიანეთის ნაწილი. მოიცავს ირანის სამხრეთ ნაწილს, დასავლეთ პაკისტანსა და სამხრეთ-დასავლეთ ავღანეთს. სახელწოდება მომდინარეობს ბელუჯებისგან, რომლებიც ამ რეგიონის ძირი ...

                                               

ბელცი

ბელცი - მოლდოვის მესამე უდიდესი ქალაქი, ქვეყნის ჩრდილოეთ ნაწილის მნიშვნელოვანი ცენტრი. მდებარეობის დედაქალაქ კიშინიოვიდან ჩრდილოეთით 135 კმ-ში, მდინარე რეუტზე.

                                               

ბენი (მდინარე)

ბენი ესპ. Río Beni) - მდინარე ბოლივიის ჩრდილოეთ ნაწილში. სიგრძე დაახლოებით 1500 კმ, აუზის ფართობი 850 ათ. კმ 2. სათავე აქვს ანდების მთების განშტოებაზე, ქალაქ ლა-პასის სამხრეთ-აღმოსავლეთით. ზემო დინებაში ჭორომიანია, ქვემო დინებაში ქმნის მეანდრებს. ...

                                               

ბერინგის ზღვა

ბერინგის ზღვა - ზღვა წყნარი ოკეანის ჩრდილოეთში. მისგან გამოყოფილია ალეუტის და კომანდორის კუნძულებით; ბერინგის სრუტე მას აკავშირებს ჩუკოტკის ზღვასთან და ჩრდილოეთ ყინულოვან ოკეანესთან. დასავლეთით რუსეთი ესაზღვრება, ხოლო აღმოსავლეთით - ალასკა.

                                               

ბრაჰმაპუტრა

ბრაჰმაპუტრა - მდინარე ჩინეთში, ინდოეთსა და ბანგლადეშში, განგის მარცხენა შენაკადი; ერთ-ერთი ყველაზე მნიშვნელოვანი აუზი სამხრეთ აზიაში. ის ზღვის დონიდან ყველაზე მაღლა მდებარე მდინარეა. სიგრძე 2896 კმ, აუზის ფართობი 930 ათ. კმ².

                                               

გვადალკვივირი

გვადალკვივირი - მდინარე სამხრეთ ესპანეთში. სიგრძე 657 კილომეტრი, აუზის ფართობი 57 ათასი კმ 2. სათავე აქვს ანდალუსიის მთების ჩრდილოეთით. მიედინება ანდალუსიის დაბლობზე. კალაპოტის სიგანე ქალაქებს სევილიასა და კორდოვას შორის 150-200 მეტრი. სევილიის ქ ...

                                               

გიბრალტარის სრუტე

გიბრალტარის სრუტე - სრუტე რომელიც აერთებს ხმელთაშუა ზღვას ატლანტის ოკეანესთან. მეზღვაურები მას შემოკლებით "სტროგს" უწოდებენ. კონტინენტებს შორის მოქცეული ხმელთაშუა ზღვის წყლის აორთქლების დონე გაცილებით აღემატება მასში ჩადენილი მდინარეების წყლების ...

                                               

გობის უდაბნო

გობი) - უდაბნო ცენტრალურ აზიაში (მონღოლეთის და ჩინეთის ტერიტორიაზე, ხასიათდება ნახევარუდაბნოსა და უდაბნოს ლანდშაფტით. მდებარეობს, აღმოსავლეთით ალთაისა და ტიან-შანის მთებიდან დასავლეთით ჩრდილოეთ ჩინეთის ვაკემდე, ჩრდილოეთით უდაბნო გადადის მონღოლეთი ...

                                               

გოლანის მაღლობები

გოლანის მაღლობები - სადავო ტერიტორია ახლო აღმოსავლეთში. 1967 წლამდე შედიოდა სირიის პროვინცია კუნეიტრის შემადგენლობაში. ექვსდღიანი ომის მსვლელობისას დაიკავა ისრაელმა. 1981 წელს ისრაელის ქნესეთმა მიიღო კანონი, რომლის საფუძველზეც გამოაცხადა თავისი ს ...

                                               

დასავლეთი აზია

დასავლეთი აზია - გეოგრაფიული რეგიონი აზიაში, მოიცავს მცირე აზიის ნახევარკუნძულს, სომხეთისა და ირანის მთიანეთების დიდ ნაწილს, არაბეთის ნახევარკუნძულს, მესოპოტამიის დაბლობს და აღმოსავლეთ ხმელთაშუაზღვისპირეთს კვიპროსის ჩათვლით. ფართობი დაახლოებით 7. ...

                                               

დიდი ბრიტანეთი (კუნძული)

დიდი ბრიტანეთი - ბრიტანეთის კუნძულებს შორის უდიდესი, ევროპის უდიდესი კუნძული და მსოფლიოს მერვე კუნძული ფართობის მიხედვით. განლაგებულია კონტინენტური ევროპის ჩრდილო-დასავლეთით. დასავლეთით განლაგებულ ირლანდიასთან ერთად, იგი ქმნის გაერთიანებული სამეფ ...

                                               

დუნაი

დუნაი - ყველაზე გრძელი მდინარე ევროკავშირის ტერიტორიაზე და მეორე მთელ ევროპაში ვოლგას შემდეგ. მისი შენაკადებიდან 34 სანაოსნოა. როგორც ევროპის უმსხვილესი სამდინარო მაგისტრალი, დუნაი დიდ როლს ასრულებს ტვირთების გადაზიდვაში. მასზე აშენებულია რამდენი ...

                                               

ეგადის კუნძულები

ეგადის კუნძულები - კუნძულების ჯგუფი სიცილიის დასავლეთ ნაპირებთან. შეიცავს ხმელთაშუა ზღვის 5 მთიან კუნძულს. მდებარეობენ სიცილიის ჩრდილო-დასავლეთ სანაპიროსთან, ტრაპანის და მარსალას ახლოს. კუნძულები მთლიანად მოიცავს 37.45 კმ. კვადრატს.

                                               

ევფრატი

ევფრატი - ყველაზე გრძელი და ისტორიულად ერთ-ერთი უმნიშვნელოვანესი მდინარე დასავლეთ აზიაში. იგი ტიგროსთან ერთად ქმნის მესოპოტამიის დაბლობს. მდინარე სათავეს იღებს ტავრიის მთიანეთში, მიედინება სირიასა და ერაყში. მდინარე ტიგროსს უერთდება დაახლოებით ქა ...

                                               

ვიქტორიას ტბა

ვიქტორიას ტბა - ტბა აღმოსავლეთ აფრიკაში, ტანზანიის, კენიისა და უგანდის ტერიტორიაზე. იგი ფართობის მიხედვით მსოფლიოს მე-2 მტკნარი ტბაა ზემო ტბის შემდეგ, ხოლო აფრიკაში პირველობას არავის უთმობს. 1858 წელს ტბა აღმოაჩინა და დედოფალ ვიქტორიას სახელი უწო ...

                                               

ვოლგა

ვოლგა - მდინარე რუსეთში, ყველაზე გრძელი მდინარე ევროპაში. მისი სიგრძე 3530 კილომეტრია აუზის ფართობი 1 380 000 კმ². ერთვის კასპიის ზღვას, სადაც წარმოქმნის 160 კმ-ის სიგრძის დელტას, რომელიც 500-მდე არხსა და მცირე მდინარეს მოიცავს. ვოლგა გაედინება ც ...

                                               

თარის უდაბნო

თარის უდაბნო აგრეთვე ცნობილი როგორც ინდოეთის დიდი უდაბნო, უდაბნო და ნახევარუდაბნო ვაკე ინდოეთსა და პაკისტანში, მდინარე ინდის მარცხენანაპირეთში. გადაჭიმულია ჩრდილო-აღმოსავლეთიდან სამხრეთ-დასავლეთისაკენ 850 კმ-ზე. ფართობი დაახლოებით 300000 კმ². სიმ ...

                                               

იაპონიის ზღვა

იაპონიის ზღვა – წყნარი ოკეანის უკიდურესი დასავლეთით მდებარე ზღვა, რომელიც შემოსაზღვრულია იაპონიით, სამხრეთ კორეით, ჩრდილოეთ კორეით და რუსეთით. ხმელთაშუა ზღვის მსგავსად ისიც არ განიცდის მიმოქცევას. მის ოფიციალურ სახელწოდებასთან დაკავშირებით გაერთი ...

                                               

ინდოეთის ოკეანე

ინდოეთის ოკეანე - სიდიდით მესამე ოკეანე მსოფლიოში, რომელიც დედამიწის ზედაპირის დაახლოებით 20%-ს ფარავს. ჩრდილოეთით ესაზღვრება სამხრეთ აზიას ; დასავლეთით არაბეთის ნახევარკუნძულსა და აღმოსავლეთ აფრიკას; აღმოსავლეთით ინდონეზიის კუნძულებსა და ავსტრალ ...

                                               

ირლანდიის ზღვა

ირლანდიის ზღვა - აგრეთვე ცნობილი როგორც, მანის ზღვა ან მანქსის ზღვა, მდებარეობს კუნძულ ირლანდიასა და დიდ ბრიტანეთს შორის. ზღვა განეკუთვნება ატლანტის ოკეანის აუზს. ატლანტის ოკეანეს სამხრეთიდან უკავშირდება წმინდა გიორგის სრუტით, ხოლო ჩრდილოეთიდან ჩ ...

                                               

კარიბის ზღვა

კარიბის ზღვა - ტროპიკული ზღვა დასავლეთ ნახევარსფეროში, ატლანტის ოკეანის ნაწილი, მექსიკის ყურის სამხრეთით. სამხრეთით შემოიფარგლება სამხრეთ ამერიკის კონტინენტით, დასავლეთით ცენტრალური ამერიკის რეგიონით, ხოლო ჩრდილოეთით და აღმოსავლეთით ანტილებით: დი ...

                                               

კატალონიელების ქვეყანა

კატალონიელების ქვეყანა, - ეროვნული ისტორიული ოლქი სამხრეთ-დასავლეთ ევროპაში, ბალეარის ზღვის სანაპიროზე და კუნძულებზე. ძირითადად მოიცავს ანდორას, ესპანეთის აღმოსავლეთ ნაწილში კატალონიის, ვალენსიის და ბალეარის კუნძულების ავტონომიურ რეგიონებს, ასევე ...

                                               

კელტების ზღვა

კელტების ზღვა მდებარეობს ატლანტის ოკეანის აღმოსავლეთით. კელტების ზღვის სანაპირო ზოლში მდებარეობს ირლანდია, ინგლისი და საფრანგეთი. წმინდა გიორგის სრუტის მეშვეობით უკავშირდება ირლანდიის ზღვას. ზღვის აღმოსავლეთით არის ბრისტოლის ყურე და ლა-მანშის სრუ ...

                                               

კონგო (მდინარე)

კონგო - ყველაზე დიდი და წყალუხვი მდინარეა ცენტრალური აფრიკის დასავლეთ ნაწილში. მისი საერთო სიგრძე 4700 კმ²-ია, რაც მას სიდიდით მეორე მდინარეს ხდის აფრიკაში. მის ნაპირებზე მცხოვრები ხალხის სავაჭრო საქმიანობა და ტრანსპორტირება ამ მდინარეზეა დამოკიდ ...

                                               

კუმა

კუმა - მდინარე ჩრდილო კავკასიაში. სიგრძე 802 კმ, აუზის ფართი 33.5 ათასი კმ². სათავე აქვს კლდოვანი ქედის ჩრდილო კალთებზე. ზემოთში მიედინება მაღალ და ციცაბო ფერდობიან ხეობაში, შუაწელში ხეობა განიერია. კასპიისპირა დაბლობზე მდინარის კალაპოტი იტოტება ...

                                               

მარიანას ღარი

მარიანას ღარი, მარიანას ღრმული - ვიწრო დეპრესია წყნარი ოკეანის დასავლეთ ნაწილში, ფილიპინის ზღვაში. გადაჭიმულია დაახლოებით 2500 კმ-ზე მარიანას კუნძულების გასწვრივ. აქვს V-სებრი პროფილი, ციცაბო კალთები, ბრტყელი ძირი. სიღრმე 11023 მ, რითაც ის მსოფლი ...

                                               

მენი

კუნძული მენი - გაერთიანებული სამეფოს გვირგვინის მიწა, თვითმმართველი ტერიტორია. კუნძული მდებარეობს ირლანდიის ზღვაში, დაახლოებით ერთსა და იმავე მანძილზე ინგლისიდან, ირლანდიიდან, შოტლანდიიდან და უელსიდან. ფართობი - 572 კმ², მოსახლეობა - 80 058 ად. კ ...

                                               

მკვდარი ზღვა

მკვდარი ზღვა - გაუდინარი მლაშე ტბა, რომელიც მდებარეობს ისრაელისა და იორდანიის საზღვარზე. ფართობი 605 კმ², სიგრძე 67 კმ, სიგანე 18 კმ. უკავია გჰორის ტექტონიკური ღრმულის ყველაზე დაბალი ნაწილი. მკვდარი ზღვა წარმოადგენს ხმელეთის ყველაზე ღრმა დეპრესია ...

                                               

მონუმენტის ხეობა

მონუმენტის ხეობა - მდებარეობს იუტას სამხრეთ საზღვარზე ჩრდ. არიზონასთან. ხეობა ნავახოს ეროვნული რეზერვაციის ფარგლებში მდებარეობს ქალაქ გულდინგთან. მიისვლება აშშ-ის #163 გზატკეცილით. ნავახოს ენაზე ხეობის სახელია: ცე ბიი ნძისგაიი.

                                               

ნიკარაგუის მდინარეები

ნიკარაგუის მდინარეების უმეტესობა მოედინება კარიბის ზღვის სანაპიროსთან და მოეკუთვნებიან კარიბის ზღვის აუზს. რიო სან ხუანი არის ნიკარაგუის ერთ-ერთი უმთავრესი და მნიშვნელოვანი მდინარე. იგი ჩაედინება კარიბის ზღვაში და ტბა ნიკარაგუას აკავშირებს კარიბი ...

                                               

ნიუფაუნდლენდი

მოსახლეობის რაოდენობა მოცემული 2011 წლის მიხედვით: გრანდ-ფალს-უინძორი 13 725 კორნერ-ბრუკი 20 886 მოუნთ-პერლი 24 284 პარადაიზი 17 695 კონცეპშენ-ბეი-სოუთი 24 848 სენტ-ჯონზი 106 172

                                               

პრეფექტურა

პრეფექტურა - პრეფექტის კანცელარია ან ადმინისტრაციულ-ტერიტორიული ერთეულის მმართველობის ორგანო ზოგიერთ კაპიტალისტურ ქვეყანაში. 1991-1992 წწ. პრეფექტურები არსებობდა საქართველოს ტერიტორიაზეც.

                                               

პუსანი

პუსანი - უდიდესი საპორტო ქალაქი კორეის რესპუბლიკაში. მოსახლეობა 2006 წლის მონაცემებით 3 635 389 კაცი იყო. პუსანი, სეულის შემდეგ, მოსახლეობის რაოდენობის მიხედვით მეორე ქალაქია ქვეყანაში.

                                               

სამხრეთი კავკასია

სამხრეთი კავკასია - გეოგრაფიული მხარე ევროპისა და აზიის შესაყართან, კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფი ქედის სამხრეთით მდებარე ნაწილი კავკასიისა. იგი მდებარეობს კავკასიონის ქედის სამხრეთით შავ ზღვასა და კასპიის ზღვას შორის. სამხრეთი კავკასიას განეკუ ...

                                               

სრუტე

სრუტე - ხმელეთის ორ მასივს შორის არსებული წყლის სივრცე, რომელიც აკავშირებს წყლის აუზებს სრუტეები ხასიათდებიან სიგრძით, სიგანით, სიღრმით, წყლის დინების სიჩქარით და მიმართულებით. სრუტის ჰიდროლოგიური რეჟიმი განისაზღვრება მისი მეშვეობით მომხდარი წყალ ...

                                               

ტიგროსი

ტიგროსი, ტიგრი - მდინარე თურქეთსა და ერაყში. სიგრძე დაახლოებით 1900 კმ, აუზის ფართობი 375.000 კმ 2. სათავე აქვს აღმოსავლეთ ტავრში. კვეთს ჯეზირეს პლატოსა და მესოპოტამიის დაბლობის დიდ ნაწილს. დაახლოებით ქალაქ ელ-კურნასთან უერთდება მდინარე ევფრატს დ ...

                                               

ტრაფალგარის მოედანი

ტრაფალგარის მოედანი არის მოედანი ცენტრალურ ლონდონში, რომელსაც ხშირად ლონდონის ცენტრადაც მოიხსენიებენ. ის არის მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ცნობილი მოედანი და არც ტურისტების ნაკლებობას განიცდის. მოედნის დასახელება მომდინარეობს ტრაფალგარის ბრძოლიდან, ...

                                               

ურალი

ურალი - რუსეთის გეოგრაფიული რეგიონი აღმოსავლეთ-ევროპის დაბლობსა და დასავლეთ-ციმბირის დაბლობებს შორის მოქცეული. ამ რეგიონის ძირითად ნაწილს ურალის მთათა სისტემა წარმოადგენს. ურალი ევროპისა და აზიის გზაგასაყარზე მდებარეობს და ამ რეგიონების საზღვრადა ...

                                               

ქარბუქი

ქარბუქი - ძლიერი ქარის მიერ თოვლის გადატანა ნიადაგის ზედაპირიდან ან თოვლის საბურველიდან. განარჩევენ ქარბუქის შემდეგ სახეობებს: ქარახვეტს, ქვედა ქარბუქს და საერთო ან ზედა ქარბუქს.

                                               

ქერჩის სრუტე

ქერჩის სრუტე, ძველი ბერძნების მიერ კიმერიის ბოსფორად წოდებული - სრუტე ქერჩის ნახევარკუნძულსა და ტამანის ნახევარკუნძულს შორის, რომელიც შავ და აზოვის ზღვებს აკავშირებს. სრუტის დასავლეთ სანაპირო ყირიმს ეკუთვნის, აღმოსავლეთი კი - ტამანის ნახევარკუნძუ ...

                                               

ყვითელი ზღვა

ყვითელი ზღვა - ნახევრად-შიდა ზღვა წყნარი ოკეანის აუზში, აზიის სანაპიროებთან. ეკუთვნის 3 ქვეყანას: ჩინეთი, ჩრდილოეთი კორეა და სამხრეთი კორეა. ფართობი - 416000 კმ², ყველაზე ღრმა ადგილი - 106 მ. ტემპერატურა წყლის ზედაპირზე თებერვალში 0-+8 C°, ხოლო ა ...