ⓘ Free online encyclopedia. Did you know? page 137




                                               

რომაული კალენდარი

რომის დაარსებიდან მის დაცემამდე კალენდარული სისტემა რამდენიმეჯერ იქნა შეცვლილი. თავდაპირველად ახალ წელს რომაელები მარტში აღნიშნავდნენ. ამიტომაც ამ თვეს რომაელთა ღმერთის მარსის სახელი ერქვა. მხოლოდ მოგვიანებით დაიწყო ახალი წლის აღნიშვნა 1 იანვარს, ...

                                               

საფრანგეთის რევოლუციის კალენდარი

საფრანგეთის რევოლუციის კალენდარი - XVIII საუკუნის ბოლოს საფრანგეთში მომხდარმა რევოლუციამ ბოლო მოუღო მონარქიასა და ფეოდალურ წყობას. რევოლუციურმა მთავრობამ გადაწყვიტა შემოეღო ახალი კალენდარული ერა და წელთაღრიცხვის ათვლა საფრანგეთის რესპუბლიკის გამო ...

                                               

ტონალპოუალი

ტონალპოუალი - აცტეკების რიტუალური კალენდარი და 260-დღიანი პერიოდი, რომელსაც ხშირად წმინდა წელიწადს უწოდებენ, გამოიყენებოდა კოლუმბამდელ მესოამერიკაში. ეს რიტუალური კალენდარი ჩაიწერა "დღეების წიგნში", "ტონალამატლში", რომელიც წარმოადგენდა მესოემარიკ ...

                                               

ტრესენა

ტრესენა - 13-დღიანი პერიოდი, გამოიყენებოდა კოლუმბამდელი პერიოდის მესოამერიკულ კალენდრებში. 260 დღიანი კალენდარი დაყოფილი იყო 20 ტრესენად. ტრესენა წარმოიქმნა ესპანელი მემატიანეებისგან და ითარგმნება, როგორც "ჯგუფი ცამეტიდან", ისევე როგორც დუჟინი აღ ...

                                               

ტროპიკული წელიწადი

ტროპიკული წელიწადი - მზის გარშემო დედამიწის ერთი სრული მოქცევა. უფრო ზუსტად, ეს არის დროის შუალედი ორი მომდევნო გაზაფხულის დღეღამტოლობის მომენტებს შორის. იგი 365 დღეს, 5 საათს, 48 წუთსა და 46.1 წამს მოიცავს. ტროპიკული წელიწადი შედგენილია დღეების ...

                                               

ქორონიკონი

ქორონიკონი, ქორინიკონი - საქართველოში დამკვიდრებული "სამყაროს შექმნიდან" მოდელის სხვადასხვა წელთაღრიცხვის სისტემების საერთო სახელწოდება, რომლებიც წარმოდგენილი იყო დიდი ინდიქტიონის მოქცევებით. ქართულ ისტორიულ წყაროებში გამოიყენეოდა ერთმანეთის პარა ...

                                               

შესწორებული იულიუსის კალენდარი

შესწორებული იულიუსის კალენდარი, შესწორებული იულიანური კალენდარი, აგრეთვე ცნობილი მილანკოვიჩის კალენდრის სახელით - კალენდარი, რომელიც შემუშავებულია სერბი მეცნიერის მილუტინ მილანკოვიჩის მიერ 1923 წელს. შესწორებული იულიუსის კალენდარი დაფუძნებულია იუ ...

                                               

ჩინური ახალი წელი

ჩინური ახალი წელი აგრეთვე ცნობილი როგორც მთვარის ახალი წელი, ან გაზაფხულის ფესტივალი, ჩინურ ტრადიციულ დღესასწაულთა შორის ყველაზე მნიშვნელოვანია. ის მოიცავს დღესასწაულთა მთელ სერიას, დაწყებული ახალი წლის დადგომიდან, რომელიც აღინიშნება ჩინური კალენ ...

                                               

ჩინური კალენდარი

ჩინური კალენდარი - ლუნისოლარული კალენდარია, რომელიც მიღებულ იქნა მზისა და მთვარის კალენდრების ელემენტების შერწყმით. მიუხედავად იმისა, რომ თანამედროვე ჩინელები იყენებენ გრიგორიანულ კალენდარს ყოველდღიური ხმარებისთვის, ჩინური კალენდარი კვლავაც გამოი ...

                                               

სომხური სამოციქულო ეკლესიის მეთაურები

სომხური სამოციქულო ეკლესიის მეთაურები - ქრონოლოგიური სია სომხური სამოციქულო ეკლესიის მეთაურებისა, რომელიც მოიცავს პერიოდს 315 წლიდან დღემდე. თავდაპირველად სომხური ეკლესიის მეთაური იყო ეპისკოპოსი. 368 წლიდან მან მიიღო კათოლიკოსისა პატრიარქის ტიტულ ...

                                               

მშვიდობის მშენებლობა

მშვიდობის მშენებლობა - ქმედება, რომელსაც ადგილი აქვს საშინაო თუ საერთაშორისო კონფლიქტის დასრულების შემდეგ და მიზნად ისახავს მშვიდობის აღდგენას. გულისხმობს იმ ქმედებების და ინსტიტუტების მხარდაჭერას, რომლებიც ხელს უწყობენ მშვიდობის გამყარებას, ყოფი ...

                                               

ნანსენის საერთაშორისო ორგანიზაცია ლტოლვილთა საქმეებში

ნანსენის ლტოლვილთა საერთაშორისო ოფისი - ორგანიზაცია, რომელსაც სახელი ეწოდა ფრიტიოფ ნანსენის პატივსაცემად და დაარსდა 1930 წელს ერთა ლიგის მიერ, მისი გარდაცვალებიდან მალევე. ორგანიზაცია საერთაშორისო დონეზე იყო პასუხისმგებელი, 1930-1939 წლებში საომა ...

                                               

ომის დანაშაულები

ომის დანაშაულები - დანაშაულებათა სახე, რომელიც ჩადენილია შეიარაღებული კონფლიქტების მიმდინარეობის დროს. აღნიშნული დანაშაულები ძირითად შემთხვევაში არღვევენ ომის ან საერთაშორისო ჰუმანიტარული სამართლის კანონებსა და ნორმებს. ომის დანაშაულების უმეტესობ ...

                                               

დოიჩი (ეტიმოლოგია)

სიტყვა "დოიჩი" წარმოადგენს გერმანული ენის, გერმანელი ხალხის აღმნიშვნელ ცნებას. თავად გერმანიის სახელწოდება მომდინარეობს ასევე სიტყვისაგან "დოიჩ", "დოიჩლანდ" სიტყვასიტყვით თარგმანში აღნიშნავს გერმანელთა ქვეყანას.

                                               

ალექსანდრე მეშჩერიაკოვი

ალექსანდრე მეშჩერიაკოვი - საბჭოთა და რუსი ისტორიკოსი, იაპონოლოგი, მთარგმნელი, პოეტი, ბელეტრისტი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი. ალექსანდრე მეშჩერიაკოვის როგორც ისტორიკოს-იაპონოლოგის სამეცნიერო ინტერესების სფეროს წარმოადგენს: იაპონიისა და რუსეთის ...

                                               

ავი თვალი

ავი თვალი, თავლის ცემა ან გათვალვა - ცრურწმენა გამოხედვის ავ გავლენასთან დაკავშირებით, რომელიც ბევრ ერშია გავრცელებული. მათი აზრით, ავი თვალისაგან ავად ხდებიან ადამიანები და ცხოველები, ხმება ხეები, ხდება უბედურობები. განსაკუთრებით ეშინიათ ავი თვა ...

                                               

თილისმა

თილისმა - მაგიური ნივთი, რომლის ფუნქცია მისი მფლობელის დაცვა ან მისი მაგიური ზემოქმედების ეფექტურობის გაზრდაა. ზოგიერთის რწმენით თილისმებს ასევე შეუძლია წარმატების მოტანა, განსაცდელისგან დაცვა, გუნების გაუმჯობესება და სხვა. თილისმა შეიძლება იყოს ...

                                               

მაგია

მაგია - რიტუალების ერთობლიობა, რომლის მიზანია ზებუნებრივი ძალების გამოყენება. მაგიის რწმენა და პრაქტიკა მომდინარეობს უძველესი ადამიანიდან და დღესაც მნიშვნელოვანი სასულიერო, რელიგიური და სამედიცინო დატვირთვა აქვს ბევრ კულტურაში. რწმენა, რომელსაც შ ...

                                               

მკითხაობა

მკითხაობა - ოკულტური მეთოდიკა, ხშირი წესი, რომელიც არსებობს მრავალი ხალხის კულტურაში და აძლევს საშუალებას ადამიანს გაიგოს თავისი მომავალი ან უბრალოდ რაიმე უცნობი ფაქტი. მკითხაობას პოლითეისტური ფესვები აქვს. ცრუმორწმუნე ხალხი თვლის, რომ მკითხაობით ...

                                               

სულების გამოძახება

სულების გამოძახება - მკითხაობის ერთ-ერთი ყველაზე სახიფათო, მაგრამ გავრცელებული მეთოდი. სპირიტული სეანსის მონაწილეები იკრიბებიან, რათა გამოიძახონ გარდაცვლილი ადამიანის სული. ხშირად, მაგრამ არ არის აუცილებელი, სეანსზე იმყოფება მედიუმი. სულების გამო ...

                                               

დემონოლოგია

დემონოლოგია - მისტიკური მოძღვრება დემონებზე, ე.ი. ავ სულებზე; საერთო სახელწოდება ნაირგვარი მითებისა და დემონების შესახებ. წარმოიქმნება სულების პირველყოფილი რწმენის საფუძველზე. წარმოადგენს თეოლოგიის განხრას, რომელიც დაკავშირებულია ზეარსებულთან, არ ...

                                               

ადონისი (მითოლოგია)

ადონისი - ფინიკიელთა ბუნების ღვთაების ბერძნული სახელწოდება. მოკვდავი და კვლავ გაცოცხლებადი ბუნების განსახიერება. ადონისის კულტის ცენტრი აღმოსავლეთში იყო ქალაქი ჰებალი. ძვ. წ. V საუკუნეში ადონისის კულტი საბერძნეთში გადავიდა, ცოტა მოგვიანებით კი - ...

                                               

ამოუცნობი მფრინავი ობიექტი

"ამო", ანუ ამოუცნობი მფრინავი ობიექტი - ტერმინი, რომელიც გამოიყენება ყველა სახის ამოუცნობი საჰაერო მოვლენის მიმართ, რომლის იდენტიფიცირებაც ვერ ხერხდება. ტერმინი პირველად გაჩნდა 1952 წელს იმ ობიექტების ან მოვლენების აღსანიშნავად, რომლებიც ექსპერტე ...

                                               

ბრონისლავ ვინოგროდსკი

ბრონისლავ ვინოგროდსკი - აღმოსავლეთმცოდნე-სინოლოგი, ჩინური ცივილიზაციის საფუძველმდები ტექსტების - "ჯუან-ძი" -ს, "დაო დე ძინ" -ის, "ცვლილებათა წიგნის" მთარგმნელი, მწერალი, საზოგადო მოღვაწე.

                                               

ქართველოლოგია

ქართველოლოგია ან ქართველთმცოდნეობა - ფართო გაგებით მოიცავს ქართველებისა და საქართველოს შემსწავლელ ყველა ჰუმანიტარულ დარგს: ენათმეცნიერებას, ლიტერატურათმცოდნეობას, ხელოვნებას, არქეოლოგიას, ფოლკლორისტიკას, ეთნოგრაფიას, ნუმიზმატიკას, სფრაგისტიკას, ი ...

                                               

საქართველოს ლიტერატურა: ისტორია

საქართველოს ლიტერატურა: ისტორია - დონალდ რეიფილდის ავტორობით გამოსული ქართული ლიტერატურის პირველი და ყველაზე მრავლისმომცველი სწავლება, რომელიც ინგლისურ ენაზე ოდესმე გამოსულა. ნაშრომი ეძღვნება ქართულ 1 500 წლიან ლიტერატურულ ტრადიციას, დაწყებული V ...

                                               

ქართველოფილი

ქართველოფილი - სახელი, რომლითაც მოიხსენებენ პიროვნებას, რომელსაც უყვარს ქართველები, მათი კულტურა, მათი ენა, მათი ისტორია, მათი ქვეყანა და ყოველივე, რაც არის ქართული.

                                               

ვიკინგების ეპოქა

ვიკინგების ეპოქა ეწოდება სკანდინავიური საზოგადოების მიერ ევროპის ჩრდილოეთ ნაწილისა და ჩრდილოეთ ამერიკის ტერიტორიების გამოკვლევის პერიოდს. ვიკინგების ეპოქა ახალი წელთაღრიცხვით მერვე საუკუნის შუა რიცხვებიდან დაიწყო და მეთერთმეტე საუკუნის შუა ხანება ...

                                               

ინკების ცივილიზაცია

ინკების ცივილიზაცია – თავისი ძლიერების მწვერვალს ინკებმა XVI საუკუნის დასაწყისში მიაღწიეს, როდესაც მათ შექმნეს უზარმაზარი იმპერია, რომელიც მოიცავდა ერთ მლნ. კმ²-ს და აერთიანებდა თანამედროვე პერუს, ეკვადორის, ბოლივიის, ნაწილობრივ კოლუმბიის, არგენტ ...

                                               

კოლუმბამდელი ამერიკის კულტურა

კოლუმბამდელი ამერიკის კულტურ ა ესაა იმ ხალხების კულტურა, რომლებიც ამერიკის კონტინენტზე, ევროპელი კოლონიზატორების მოსვლამდე ცხოვრობდნენ,თანამედროვე მექსიკის, ცენტრალური ამერიკის, კარიბებისა და სამხრეთ ამერიკის ტერიტორიაზე. როცა საჭიროა იმის განსაზ ...

                                               

მაიას ცივილიზაცია

მაია - მესოამერიკული ცივილიზაცია, რომელიც ცნობილია ამ ცივილიზაციათა შორის ყველაზე განვითარებული და დახვეწილი დამწერლობით, ასევე ხელოვნებით, არქიტექტურით, საოცრად დიდი მათემატიკური და ასტრონომიული ცოდნით. მიუხედავად იმისა, რომ ცივილიზაცია არსებობდ ...

                                               

Internet Archive

Internet Archive - არაკომერციული ელექტრონული ბიბლიოთეკა, რომელიც დაფუძნდა 1996 წელს სან-ფრანცისკოში, ბრიუსტერ კეილის მიერ. არქივი აგროვებს ვებგვერდების ასლებს, გრაფიკულ მასალებს, ვიდეო-აუდიო ჩანაწერებს, სურათებს, ვიდეო თამაშებს და პროგრამულ უზრუნ ...

                                               

Lib.ge

ლიბ.ჯი დაარსდა 2006 წელს. 2009 წელს ლიბ.ჯი-მ თბილისის საკრებულოს მხარდაჭერით დააარსა ლიტერატურული კონკურსი ახლაგაზრდა ავტორებისთვის, ასევე 2009 წლიდან არის ორგანიზატორი თარგმანის კვირეულისა. 2010 წელს ლიბ.ჯიმ როკ–კლუბთან ერთად დააფუძნა ყოველკვირე ...

                                               

OCLC

OCLC - "არაკომერციული წევრობის კომპიუტერული ბიბლიოთეკური სერვისი და სამეცნიერო-კვლევითი ორგანიზაცია, რომლის საზოგადოებრივი მიზანია მსოფლიო ინფორმაციასთან წვდომის გაფართოება და ინფორმაციაზე ხარჯების შემცირება". დაარსდა 1967 წლის 6 ივლისს, როგორც ა ...

                                               

მსოფლიო ექსპოზიცია

მსოფლიო ექსპოზიცია ან ინგლ. World’s Fair) - საერთაშორისო გამოფენა, რომელიც ინდუსტრიალიზაციის სიმბოლოდ და ტექნიკური და ტექნოლოგიური მიღწევების ღია მოედნად ითვლება. პირველი მსოფლიო ექსპოზიცია ჩატარდა ჰაიდ-პარკში, ლონდონი, პრინცი ალბერტის ინიციატივი ...

                                               

დიდი გამოფენა (ლონდონი)

დიდი გამოფენა იყო საერთაშორისო გამოფენა, რომელიც ჩატარდა ჰაიდ-პარკში, ლონდონი, 1851 წლის 1 მაისიდან 15 ოქტომბრამდე და პირველი იყო მსოფლიო კულტურული და ინდუსტრიული მიღწევების ექსპოზიციათა სერიაში - ერთობ პოპულარული ღონისძიება მე-19 საუკუნის მეორე ...

                                               

ლუიზიანის შესყიდვის ექსპოზიცია

ლუიზიანის შესყიდვის ექსპოზიცია, უკეთ ცნობილი როგორც სენტ-ლუისის მსოფლიო გამოფენა - საერთაშორისო ექსპოზიცია, ჩატარებული 1904 წელს სენტ-ლუისში, მისური, აშშ.

                                               

მსოფლიო კოლუმბიური ექსპოზიცია

მსოფლიო კოლუმბიური ექსპოზიცია - მსოფლიო გამოფენა, რომელიც ჩიკაგოში ჩატარდა 1893 წელს, ქრისტეფორე კოლუმბის მიერ ახალი მსოფლიოს აღმოჩენიდან 400 წლის აღსანიშნავად. ჩიკაგოს გეგმამ აჯობა ნიუ-იორკის, ვაშინგტონისა და სენტ-ლუისის განაცხადებს, და ამ საპატ ...

                                               

ნიუ-იორკის მსოფლიო გამოფენა (1939)

მსოფლიო ექსპოზიცია ნიუ-იორკში - გაიხსნა 1939 წლის 30 პრილს და დაიხურა იმავე წლის 31 ოქტომბერს. საგამოფენო არეალმა დაიკავა 486.4 ჰექტარი ფართობი, რაც დღემდე რეკორდად რჩება. გამოფენას 44.932.978 მნახველი ეწვია. ექსპოზიცია თებებად იყო დაყოფილი

                                               

ნიუ-იორკის მსოფლიო ექსპოზიცია

ქალაქ ნიუ-იორკში დღემდე ორი მსოფლიო ექსპოზიცია ჩატარდა: ნიუ-იორკის მსოფლიო გამოფენა 1939 1939-1940 ფლაშინგ მიდოუს პარკში, კუინზი - ამ ექსპოზიციაზე გამოჩნდა ფუტურამა, ტრილონი და პერისფერო. ჩაფიქრებული მისი ორგანიზატორების მიერ როგორც დიდი დეპრესიი ...

                                               

ოქროს კარიბჭის საერთაშორისო ექსპოზიცია

გოლდენ გეიტის საერთაშორისო ექსპოზიცია, მსოფლიო ექსპოზიცია, ჩატარდა სან-ფრანცისკოს, კალიფორნია, ტრეჟერ-აილენდზე და სხვა მიღწევებთან ერთად, ქალაქის ორი ახალაგებული ხიდის აღნიშვნას მიეძღვნა. სან-ფრანცისკო - ოკლენდ-ბეის ხიდი 1936 წელს გაიხსნა, ხოლო გ ...

                                               

პარიზის საერთაშორისო ექსპოზიცია (1937)

თანამედროვე ცხოვრებაში ხელოვნებისა და ტექნოლოგიის საერთაშორისო ექსპოზიცია - საერთაშორისო გამოფენა, ჩატარდა 1937 წელს პარიზში, საფრანგეთი.

                                               

უნივერსალური ექსპოზიცია (1900)

1900 წლის მსოფლიოს უნივერსალური ექსპოზიცია - მსოფლიო გამოფენა ჩატარებული საფრანგეთის დედაქალაქ პარიზში, XIX საუკუნის უმნიშვნელოვანესი მიღწევების აღსანიშნავად და მომავალი საუკუნის განვითარების დასაჩქარებლად. ექსპოზიცია 50 მილიონზე მეტმა ადამიანმა ...

                                               

სიქები

სიქები - სიქიზმის მიმდევრები. სიქების უმრავლესობა ეროვნებით პენჯაბელია. ცხოვრობენ უმთავრესად პენჯაბის შტატში, თუმცა მათი ცალკეული ჯგუფები გაბნეულია ინდოეთის მთელ ტერიტორიაზე, ძირითადად მსხვილ ქალაქებში. სიქები ცხოვრობენ ასევე სამხრეთ-აღმოავლეთ აზ ...

                                               

ევროპოცენტრიზმი

ევროპოცენტრიზმი იდეოლოგიური კონცეფციაა, რომლის თანახმად, ევროპა თავისი უნიკალური სულიერი წყობით მსოფლიო კულტურისა და ცივილიზაციის ცენტრს წარმოადგენს; მან წამყვანი როლი ითამაშა თანამედროვე ცივილიზაციისა და კულტურის განვითარებაში.

                                               

ანთროპოგენური ლანდშაფტი

ანთროპოგენური ლანდშაფტი - ლანდშაფტთა ჰეტეროგენური ჯგუფი, რომელთა თვისობრიობა და ფუნქციონირება განპირობებულია ადამიანის როგორც გონიერი, ისე არაგონიერი სამეურნეო ზემოქმედებით ბუნებრივ გარემოზე. ანთროპოგენური ლანდშაფტი თუმცა ინარჩუნებს ბუნებრივ ნიშა ...

                                               

ბიმეტალიზმი

ბიმეტალიზმი, ფულადი სისტემა, რომლის პირობებში საყოველთაო ეკვივალენტის როლი კანონმდებლობით მიკუთვნებული აქვს ორ კეთილშობილ ლითონს - ოქროსა და ვერცხლს. ორივე ლითონისაგან მოჭრილი მონეტები შეუზღუდავად ასრულებენ ფულის ყველა ფუნქციას თანაბარი პირობებით ...

                                               

ზარაფხანა

ზარაფხანა - მონეტების, ორდენების, მედლებისა და სხვა სახელმწიფო ნიშნების დასამზადებელი სახელმწიფო საწარმო, რომელიც ფართოდ იყენებს მოოქროების, მოვერცხვლისა და საიუველირო მინანქრით ლითონის ნაკეთობათა დაფარვის ხერხებს. საქართველოს ტერიტორიაზე მონეტას ...

                                               

მიუნცკაბინეტი

მიუნცკაბინეტი - მონეტების კაბინეტი, სადაც დაცული იყო კოლექციონერების მიერ შეგროვებული მასალა და წარმოებდა მათი შესწავალა. XVIII საუკუნეში ხუთი ასეთი ცენტრი შეიქმნა: სამეფო ან საიმპერატორო ნუმიზმატიკური ცენტრები ვენაში, ბერლინში, პარიზში, ლონდონსა ...

                                               

პფენიგი

პფენიგი - გერმანული ფულის ერთეული. წერილობით წყაროებში სიტყვა "პფენიგი" გვხვდება IX-X ასწლეულებში. თვითონ ტერმინი განიხილება, როგორც თავდაპირველი გერმანულენოვანი აღნიშვნა დრაჰკანია. კაროლინგების იმპერიის დაცემის შემდეგ მათი ტერიტორიის რამდენიმე ს ...